Badania archeologiczne przy budowie drogi S17 ujawniają ślady osadnictwa sprzed kilku tysięcy lat (zdjęcia)

Na terenie projektowanej drogi ekspresowej S17, łączącej Piaski z Hrebennem, przebadano stanowisko archeologiczne AZP nr 96-90/16-2 w miejscowości Kniazie, gmina Lubycza Królewska. Stanowisko, położone na stoku suchej doliny z ekspozycją północną, zostało odkryte podczas dawnych badań powierzchniowych w ramach programu „Archeologiczne Zdjęcie Polski”. Z wstępnie określonej powierzchni około 2 ha pozyskano wówczas fragmenty ceramiki naczyniowej i szklanej datowane na okres wczesnego średniowiecza oraz nowożytny.

Ze względu na prawny status stanowiska – ujętego w wojewódzkiej oraz gminnej ewidencji zabytków – konieczne było przeprowadzenie szczegółowych badań archeologicznych na obszarze 1,6 ha, zanim rozpoczęto właściwe roboty drogowe. Badania realizowała firma „APB THOR Sp. z o.o.” z Gniezna pod kierownictwem mgr. Michała Bonka w okresie od jesieni 2024 r. do lipca 2025 r., obejmując powierzchnię 213 arów.

Pierwszym etapem prac było usunięcie warstwy humusowej, a następnie ręczne oczyszczenie terenu w celu zidentyfikowania i udokumentowania zarysów obiektów archeologicznych. Dotychczas przebadano 787 obiektów o zróżnicowanym charakterze, w tym kilkanaście dużych obiektów mieszkalnych w typie ziemianek, półziemianek i chat, z paleniskami w narożnikach, około 200 jam gospodarczych oraz kilkadziesiąt dołków po słupach konstrukcji naziemnych.

W górnej części stoku doliny zidentyfikowano również austriacki okop z okresu I wojny światowej wraz z fragmentami zasieków z drutu kolczastego. Pozyskano ponad 2 tysiące fragmentów ceramiki naczyniowej, blisko tysiąc ułamków kości zwierzęcych, kilkanaście narzędzi krzemiennych i około 100 przedmiotów metalowych.

Najstarsze ślady osadnictwa pochodzą z neolitu, przypisywane ludności kultury pucharów lejkowatych (IV tysiąclecie p.n.e.). Następne fazy datowane są na epokę brązu – w tym kultury mierzanowicką, trzciniecką oraz prawdopodobnie łużycką, z odnalezionym niewielkim grocikiem brązowym do strzały. Okres rzymski (I-III w. n.e.) reprezentują nieliczne obiekty mieszkalne powiązane z kulturą przeworską.

Z wczesnego średniowiecza (VII–XIII w.) pochodzą m.in. ziemianki z paleniskami, rozbite naczynia gliniane oraz kilkadziesiąt jam gospodarczych. Znaleziska z późniejszego średniowiecza (XIII–XV w.) obejmują ceramikę i przedmioty metalowe, takie jak pierścienie brązowe czy ołowiane odważniki do wagi. Okres staropolski (XVI–XVIII w.) reprezentują m.in. enkolpiony z brązu, kluczyki i przybory kosmetyczne. Najmłodsze znaleziska pochodzą z czasów nowożytnych i współczesnych, w tym krajcar austrowęgierski z 1812 r. oraz piwniczki kamienne z przełomu XIX i XX w.

Odkrycia z Lubyczy Królewskiej jednoznacznie wskazują na ciągłe i długotrwałe osadnictwo, które rozpoczęło się w środkowym neolicie, nasiliło w okresie rzymskim i wczesnego średniowiecza, a trwało przez cały okres średniowiecza, staropolski oraz nowożytny. Aktualnie materiał pozyskany podczas badań jest szczegółowo opracowywany, a jego analiza może przynieść nowe informacje o historii regionu.

Galeria zdjęć

Poprzednia strona Następna strona

(Źródło: LWKZ)