Przejdź do treści
wtorek, 10 listopada 2026
Kontakt do redakcji: 690 680 960 [email protected]
Wiadomości z Lublina i regionu
Kontakt do redakcji 690 680 960 [email protected]

Studenci Politechniki Lubelskiej projektują szklarnię do uprawy roślin na Marsie

Czy na Marsie można będzie uprawiać ziemniaki, fasolę, buraki i sałatę? Studenci Politechniki Lubelskiej nie zrazili się tym, że średnia temperatura wynosi tam około -63°C, a planeta pozbawiona jest ciekłej wody i żyznej gleby. Wymyślili system, który pozwala ominąć trudności.

fot. pixabay.com\ilustracyjne

– Jeżeli uda się komuś stworzyć podłoże umożliwiające uprawę roślin na Marsie, bazujące na dostępnym tam regolicie marsjańskim, będzie to ogromne osiągnięcie. My też chcemy być w tej grze – mówi opiekunka koła naukowego eSpace, dr Justyna Szerement z Wydziału Inżynierii Środowiska i Energetyki Politechniki Lubelskiej.

Studenci zaprojektowali eSpace GreenHab, czyli modułową halę wegetatywną dla przyszłej bazy marsjańskiej. Projekt powstał z myślą o konkursie „Mars Against Hunger 2025” organizowanym przez The Mars Society. Baza stworzona przez studentów Politechniki Lubelskiej mogłaby zostać zbudowana w Kraterze Gale. Dlaczego właśnie tam?

– Najważniejszym atutem tego obszaru jest ochrona przed promieniowaniem kosmicznym i częściowa osłona przed burzami pyłowymi. Jest też odpowiednie nasłonecznienie – wylicza naukowczyni. Projekt opiera się na zasadach gospodarki obiegu zamkniętego, który minimalizuje straty i umożliwia długotrwałą, samowystarczalną uprawę roślin – Bez tego żadna baza marsjańska nie ma sensu – mówi wprost dr Szerement.

Szklarnia ma formę przezroczystego, nadmuchiwanego walca o wymiarach 8 x 4 metry. Po rozłożeniu na Marsie taki balon zapewnia warunki zbliżone do ziemskich. Konstrukcja jest wzmocniona technologią murowania z wykorzystaniem lokalnych zasobów, czyli marsjańskiego regolitu.

– Regolit jest jałowy, pozbawiony materii organicznej i zawiera toksyczne związki, takie jak nadchlorany. Dlatego musi zostać wcześniej oczyszczony i wzbogacony – zaznacza badaczka. – W hali znajduje się pojemnik do eksperymentalnej uprawy w marsjańskim regolice, który będzie stopniowo wzbogacany w materię organiczną oraz mikro- i makroelementy.

Zanim to się jednak stanie to pierwsze marsjańskie uprawy nie będą rosły w glebie. Studenci chcieliby wykorzystać wodny roztwór składników odżywczych i obojętne podłoża, takie jak włókno kokosowe, perlit czy wełna mineralna. Podkreślają, że technologia ta pozwala odzyskiwać i recyrkulować niemal całą wodę, a także ogranicza konieczność transportu gleby z Ziemi.

Szklarnia wyposażona jest w 10 modułów fotowoltaicznych. Dodatkowo zaprojektowana została lustrzana ścieżka, po której poruszaliby się astronauci. Odbijałaby ona promienie świetlne i pozwalała na ich ponowne wykorzystanie. Przy hali jest również mały reaktor jądrowy o mocy do 10 kW, który może pracować nieprzerwanie przez 10 lat.

Zakładając, że powierzchnia uprawowa będzie miała około 10 mkw., to na start jedna szklarnia potrzebować będzie 30 litrów wody. Przy zoptymalizowanych warunkach upraw ziemniaków, fasoli i buraków możliwe jest uzyskanie 355 kg warzyw w ciągu roku.

– Ziemniaki dają energię, fasola azot, buraki błonnik i antyoksydanty – wylicza badaczka. Ale korzyści jest więcej. – Uprawa na Marsie to niezależność żywieniowa, recykling wody i tlenu, ale też wsparcie psychologiczne. Kontakt z zielenią oraz sam proces uprawy roślin zmniejszają stres i depresję w izolowanych środowiskach, stanowiąc ważny element wsparcia psychicznego astronautów.

(Źródło: Politechnika Lubelska)

16 komentarzy

  1. Stefanek
    Odpowiedz

    Może na początek powrót na księżyc bo jakoś dziwnym trafem dawno tam nikogo nie było – Twardowski był pierwszy potem podobno Amerykanie tylko jakoś od kilkudziesięciu lat nie mogą powtórzyć wyczynu. 🤣

    1. Stara Niedźwiedzica
      Odpowiedz

      Chłopy są z Marsa a baby z Wenus.

      1. Cichobiorek cichodajek
        Odpowiedz

        Taaa…, a stosunek w kosmosie to orbitolenie

    2. witold janusz
      Odpowiedz

      Aaale, przecież tam już dawno ryż rośnie.

      1. Czajna
        Odpowiedz

        …i pracują za miskę ryżu.

    3. Osoba komentująca J
      Odpowiedz

      Już niedługo będą (a może już są) ludzie na Księżycu.Proponuję wysłuchać traktującej o tym porażającej piosenki pt. Grotowski Na księżycu dostępnej na YT.

  2. ***
    Odpowiedz

    hahaha dobreee , jeszcze takiego przypadku w Abramowicach nie mieli

    1. stary trep
      Odpowiedz

      Tak ci lekarz powiedział, czy Głosy?
      Przecież już był film jak Amerykanin zostawiony na Marsie hoduje tam ziemniory, nic nowego nie wymyślili.

  3. Jerzy co w DPSie leży
    Odpowiedz

    To będzie tak pożyteczne jak całe ich studia…

  4. Wojtek
    Odpowiedz

    To są dopiero urojenia …. za moje pieniądze.

  5. TST
    Odpowiedz

    Po jakich ” roślinkach” dostali takiego odlotu, że zapragnęli budować szklarnię, tak daleko, aż na Marsie.

  6. Jusz
    Odpowiedz

    może czymś pożytecznym by się zajęli ,
    no ale to jeszcze dzieci , lubią się bawić

  7. Brawo wy
    Odpowiedz

    Przecież to niemożliwe bo Marsa nie ma a ziemia jest płaska i żyjemy w matrixie

  8. Onojest
    Odpowiedz

    Widzieli Marsa na zdjęciu, które im pokazali i uwierzyli, że tak jest na prawdę. Nigdy człowiek nie poleci w kosmos, bo po prostu kosmos nie istnieje. Polecam kanał Obserwatorkonca, to wtedy zrozumiecie jak nas oszukano.

    1. chmisrejls and moon space
      Odpowiedz

      Tak, tak podobno ziemia jest płaska, podtrzymują ją słonie, a to co leci z samolotów to oprysk haahahahahaha na stonkę.
      Od kiedy jest Internet, to każdy może się chwalić swoją głupota i ignorancją, ale żeby aż tak?

  9. Tak se myślem...(co każdemu sie może zdarzyć), że...
    Odpowiedz

    Póki dopiero projektują szklarnię do uprawy roślin na Marsie, nie nie zapomną o tabliczce z napisem: :DOBRE BO POLSKIE”, no może drugą: „Tu papież JPII, Polak nie był, a nawet nie zamierzał być”.

Dodaj komentarz

Masz coś do dodania? Podziel się swoją opinią.

Dbaj o kulturę dyskusji. Publikując komentarz, akceptujesz regulamin komentarzy.

Z kraju

Kraj

Wielka promocja Biedronki pod lupą sądu. Sieć musi zapłacić prawie 84 mln zł kary

Nawet 100 proc. zwrotu wartości zakupów obiecywała Biedronka w ramach promocji „Specjalna Środa” i „Walentynkowa Środa”. Klienci mogli jednak nie zdawać sobie sprawy, że otrzymany voucher można wykorzystać wyłącznie na określone produkty i pod warunkiem wydania kolejnej, odpowiednio wysokiej kwoty. Sąd potwierdził, że sieć wprowadzała konsumentów w błąd.

15 komentarzy

Lubelski biznes

Lubelski biznes

Ściany już stoją. Tak powstaje dziesiąty McDonald’s w Lublinie

Ściany nowej restauracji McDonald’s przy SKENDE SHOPPING w Lublinie już stoją. Do naszej redakcji trafiły zdjęcia i nagrania z drona dokumentujące postępy budowy. Według wcześniejszych zapowiedzi lokal ma przyjąć pierwszych gości w grudniu 2026 roku.

24 komentarzy
Lubelski biznes

ZDiTM w Lublinie wyróżniony w konkursie „Pracodawca Roku 2025”

Zarząd Dróg i Transportu Miejskiego w Lublinie otrzymał wyróżnienie w kategorii Instytucja Publiczna w konkursie „Pracodawca Roku 2025”. Doceniono działania związane z warunkami pracy, rozwojem zawodowym pracowników oraz aktywizacją zawodową mieszkańców.

16 komentarzy
Lubelski biznes

Dziewięć firm z Lubelskiego na TechCrunch Disrupt 2026. Szansa na inwestorów i kontrakty

Dziewięć małych i średnich przedsiębiorstw z województwa lubelskiego uczestniczy w TechCrunch Disrupt 2026 w San Francisco. Rozpoczynające się dziś, 13 października, targi dają firmom z branż nowoczesnych technologii, IT i sztucznej inteligencji szansę na pozyskanie inwestorów oraz nawiązanie międzynarodowej współpracy.

1 komentarz
Lubelski biznes

Nowy TK Maxx w Lublinie. Otwarcie z Karoliną Gilon już 22 października

22 października o godz. 9 w Centrum Handlowym Felicity w Lublinie zostanie otwarty nowy sklep TK Maxx. Wydarzenie poprowadzi Karolina Gilon, a na klientów czekać będzie m.in. konkurs „Czerwony Wieszak” z kartami upominkowymi o wartości do 700 zł.

1 komentarz
Lubelski biznes

Trzy medale dla Perły. Lubelskie piwa znów docenione przez ekspertów

Lubelska Perła znów ma powody do świętowania. Piwa z Browaru Perła - Browary Lubelskie zdobyły trzy medale w konkursie Good Beer International 2026. Wśród nagrodzonych znalazły się zarówno tegoroczna nowość, jak i piwa dobrze znane miłośnikom lubelskiego browaru.

29 komentarzy

Polityka

Polityka

104 tysiące policjantów, spadek przestępczości i miliardy na bezpieczeństwo. Szef MSWiA przedstawił wyniki

Rekordowa liczba funkcjonariuszy Policji, ponad 10-procentowy spadek przestępczości i miliardowe inwestycje w ochronę ludności. Minister spraw wewnętrznych i administracji Marcin Kierwiński przedstawił w Sejmie efekty działań resortu oraz plany dalszej modernizacji systemu bezpieczeństwa. Podczas piątkowego posiedzenia, 6 listopada, posłowie odrzucili również wniosek o wotum nieufności wobec szefa MSWiA.

18 komentarzy
Polityka

Krzysztof Bosak w Puławach o resecie Trybunału Konstytucyjnego. „To jest dom wariatów. Ten dom wariatów trzeba jak najszybciej i jak najprościej zamknąć”

Wicemarszałek Sejmu Krzysztof Bosak podczas sobotniej wizyty w Puławach odniósł się do propozycji PSL dotyczącej rozwiązania kryzysu wokół Trybunału Konstytucyjnego. Polityk Konfederacji pozytywnie ocenił rozpoczęcie dyskusji o resecie konstytucyjnym, ale jednocześnie ostro skrytykował szczegóły projektu przedstawionego przez Władysława Kosiniaka-Kamysza. Jego zdaniem proponowane mechanizmy są zbyt skomplikowane i mogą prowadzić do kolejnych sporów ustrojowych.

7 komentarzy
Polityka

Wicemarszałek Krzysztof Bosak przed Zakładami Azotowymi w Puławach. Ostrzega przed kryzysem i utratą tysięcy miejsc pracy

Przyszłość Zakładów Azotowych w Puławach, rosnące koszty produkcji nawozów i zagrożenie dla miejsc pracy – to główne tematy konferencji prasowej Krzysztofa Bosaka, która odbyła się w sobotę, 7 listopada, przed bramą puławskiego zakładu. Wicemarszałek Sejmu i przedstawiciele Konfederacji ostro skrytykowali politykę klimatyczną Unii Europejskiej, wskazując na jej wpływ na kondycję polskiego przemysłu. Politycy zapowiedzieli również wsparcie dla pracowników i związkowców.

9 komentarzy

Społeczeństwo

Społeczeństwo

Pieniądze po zmarłym w ZUS nawet po kilkunastu latach. Kto może je otrzymać i jak złożyć wniosek?

Nawet jeśli od śmierci bliskiej osoby minęło 10, 15 lub więcej lat, pieniądze zapisane na jej subkoncie w ZUS mogą nadal przysługiwać uprawnionym. Co ważne, nie zawsze muszą to być członkowie rodziny. Zakład Ubezpieczeń Społecznych wyjaśnia, kto ma prawo do tych środków, kiedy ich wypłata nie jest możliwa i jakie formalności należy załatwić.

2 komentarzy
Społeczeństwo

Rośnie niechęć do Ukraińców w polskim internecie. Nowy raport ujawnia niepokojący trend

W polskim internecie przybywa negatywnych wypowiedzi na temat Ukrainy i Ukraińców. Najnowsza analiza ponad 37 tysięcy publikacji pokazuje wzrost wrogich treści, nasilający się antagonizm polsko-ukraiński i coraz słabszą obecność głosów sprzeciwiających się nienawiści. Największe emocje wywołały spory o UPA, działalność Natalii Panczenko oraz świadczenia dla obywateli Ukrainy. Obraz ten wyłania się z raportu „Cyfrowy dialog – monitoring i interpretacja wizerunku ukraińskiej społeczności w Polsce” zrealizowanego przez Fundację Res Futura oraz Press Club Polska.

22 komentarzy
Społeczeństwo

Obywatelstwo polskie na nowych zasadach. Rząd planuje test, wyższe wymagania i surowszą kontrolę

Uzyskanie polskiego obywatelstwa może stać się znacznie trudniejsze. Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji przygotowuje zmiany, które przewidują obowiązkowy test z wiedzy o Polsce, wyższe wymagania językowe oraz dokładniejszą weryfikację cudzoziemców. Projekt nowelizacji ustawy o obywatelstwie polskim został 27 października 2026 roku wpisany do wykazu prac legislacyjnych rządu.

11 komentarzy
Społeczeństwo

Polska ma o 165 tys. mieszkańców mniej. Nowe dane o urodzeniach i zgonach

Liczba ludności Polski nadal spada, a urodzeń jest coraz mniej. Wstępne dane za trzy kwartały 2026 roku pokazują jednak również wzrost liczby zawieranych małżeństw i spadek umieralności niemowląt. Pod koniec września kraj liczył około 37,2 mln mieszkańców — o 165 tys. mniej niż rok wcześniej.

16 komentarzy
Społeczeństwo

Jak zwiększyć przyszłą emeryturę? ZUS zaprasza osoby 50+ na szkolenie online

Od czego zależy wysokość emerytury i co można zrobić po pięćdziesiątce, aby zwiększyć przyszłe świadczenie? Te zagadnienia omówi ekspert ZUS podczas szkolenia online „Moja przyszła emerytura”. Spotkanie odbędzie się 22 października o godzinie 10.00. Trwają zapisy.

Społeczeństwo

Sąd orzekł przepadek samochodu. RPO wskazuje na niewyjaśnioną kwestię własności

Rzecznik Praw Obywatelskich złożył kasację do Sądu Najwyższego w sprawie przepadku auta należącego — według ustaleń ujawnionych po wyroku — do ojca skazanego. Zdaniem RPO sąd przed wydaniem orzeczenia nie sprawdził dostatecznie, kto był właścicielem pojazdu, mimo sprzecznych deklaracji oskarżonego.

11 komentarzy
Społeczeństwo

ZUS wykrył nieprawidłowości w 88 proc. kontroli w Lubelskiem

Prawie 1,2 tys. kontroli i ponad tysiąc spraw z nieprawidłowościami — to wyniki działań ZUS w województwie lubelskim od stycznia do sierpnia 2026 roku. Łączny skutek finansowy wykrytych błędów wyniósł 11,1 mln zł. Zakład coraz skuteczniej wskazuje płatników, u których ryzyko naruszenia przepisów jest największe.

7 komentarzy

Zdrowie i styl życia

Nauka i technologia

Nauka i technologie

Europejski Dzień Radonu. Niewidoczny gaz może zagrażać zdrowiu, sprawdź, czy jest w Twoim domu

Radon jest niewidoczny, bezwonny i nie ma smaku. Może przenikać do budynków przez fundamenty oraz nieszczelności w instalacjach, a jego długotrwałe wdychanie zwiększa ryzyko zachorowania na raka płuc. 7 listopada obchodzimy Europejski Dzień Radonu, który przypomina o zagrożeniu i sposobach ochrony przed tym promieniotwórczym gazem. Eksperci podkreślają znaczenie pomiarów, odpowiedniej wentylacji i zabezpieczenia budynków.

1 komentarz
Nauka i technologie

Gdzie się ukryć w razie zagrożenia? Nowa aplikacja PSP już dostępna na telefony

Ponad 88 tysięcy punktów schronienia, miejsca dla 24 milionów osób i nawigacja działająca nawet bez internetu. Państwowa Straż Pożarna udostępniła bezpłatną aplikację „Gdzie się ukryć PL”, która ma pomóc mieszkańcom Polski szybko odnaleźć najbliższe bezpieczniejsze miejsce w sytuacji zagrożenia. Narzędzie jest już dostępne na smartfony z systemami Android i iOS.

10 komentarzy
Nauka i technologie

Naukowcy z Lublina opatentowali nową metodę wykrywania składników mięsa. To może pomóc w walce z fałszowaniem żywności

Naukowcy z Uniwersytetu Medycznego w Lublinie opracowali i opatentowali innowacyjną metodę pozwalającą wykrywać obecność wątroby wieprzowej w produktach spożywczych. Wynalazek umożliwia dokładniejszą identyfikację tkanek zwierzęcych wykorzystywanych w produkcji żywności. Rozwiązanie może w przyszłości wspierać laboratoria kontrolne w wykrywaniu zafałszowań i skuteczniejszej ochronie konsumentów.

2 komentarzy
Nauka i technologie

Politechnika Lubelska będzie kształcić pilotów i mechaników lotniczych. Znamy plany uczelni

Politechnika Lubelska przygotowuje nowy kierunek studiów, który umożliwi kształcenie przyszłych pilotów i mechaników lotniczych. Uczelnia nawiązała już współpracę z firmą Navcom Systems Fly, odpowiedzialną za szkolenia praktyczne. Pierwsi studenci mają rozpocząć naukę w roku akademickim 2028/2029. Zainteresowanie nową ofertą może być duże, ponieważ liczba kandydatów na studia lotnicze znacznie przewyższa dostępne miejsca.

9 komentarzy
Nauka i technologie

Trwalsze drogi ze starego asfaltu. Projekt trzech politechnik za ponad 11,5 mln zł

Blisko 50 naukowców, doktorantów i studentów z politechnik w Lublinie, Poznaniu i Gdańsku pracuje nad technologią, która ma pozwolić na ponowne wykorzystanie zużytego asfaltu niskiej jakości. Cel to trwalsze nawierzchnie, niższe koszty produkcji i mniejsze obciążenie środowiska. Według założeń z efektów badań kierowcy mogliby skorzystać za około trzy lata.

3 komentarzy
Nauka i technologie

Resort chce granicy 15 lat w mediach społecznościowych. Gawkowski żąda skuteczniejszej ochrony dzieci

Skuteczna weryfikacja wieku, szybsze usuwanie szkodliwych treści i sprawniejsza współpraca z polskimi służbami — takich działań od platform cyfrowych oczekuje wicepremier Krzysztof Gawkowski. Ministerstwo Cyfryzacji dąży również do wprowadzenia granicy 15 lat dla dostępu do serwisów społecznościowych. Podczas spotkania z przedstawicielami firm wskazano na niewystarczającą ochronę najmłodszych użytkowników.

11 komentarzy