W czwartek, 5 listopada, Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji przedstawiło zmiany, jakie mają obowiązywać w zasadach uzyskiwania polskiego obywatelstwa. Konieczność ich wprowadzenia argumentuje się tym, że polskie obywatelstwo powinno być potwierdzeniem rzeczywistej więzi cudzoziemca z naszym krajem. Chodzi nie tylko o odpowiednio długi pobyt w Polsce, ale również znajomość języka, polskich realiów, poszanowanie obowiązującego prawa i faktyczne związanie swojej przyszłości z naszym państwem.
Przygotowany projekt nowelizacji zakłada szereg zmian, które mają podnieść wymagania wobec osób starających się o uzyskanie polskiego obywatelstwa. Jedną z nich jest wydłużenie wymaganego okresu legalnego pobytu w Polsce. Oznacza to, że cudzoziemcy będą musieli dłużej mieszkać w naszym kraju, zanim będą mogli ubiegać się o przyznanie obywatelstwa na określonych zasadach.
Zmienić ma się również wymóg dotyczący znajomości języka polskiego. Obecnie wymagany poziom to B1, natomiast po wejściu w życie nowych przepisów miałby zostać podniesiony do poziomu B2. W praktyce oznacza to konieczność posługiwania się językiem polskim znacznie swobodniej, również w bardziej skomplikowanych sytuacjach komunikacyjnych.
Obowiązkowy test obywatelski i deklaracja wierności Polsce
Wśród proponowanych rozwiązań znalazł się także obowiązkowy test obywatelski. Jego celem będzie sprawdzenie, czy osoba ubiegająca się o polskie obywatelstwo zna podstawowe zagadnienia związane z funkcjonowaniem państwa, jego historią, kulturą, społeczeństwem oraz obowiązującym porządkiem prawnym.
Cudzoziemcy mieliby również składać deklarację wierności Rzeczypospolitej Polskiej. Kolejnym istotnym warunkiem będzie potwierdzenie, że ich rzeczywiste centrum życiowe znajduje się w Polsce, a także że tutaj zlokalizowana jest ich rezydencja podatkowa.
Resort chce w ten sposób ograniczyć sytuacje, w których polskie obywatelstwo uzyskują osoby formalnie spełniające określone warunki, ale w rzeczywistości niezwiązane na stałe z naszym krajem.
Obywatelstwo będzie można stracić za oszustwo
Jedna z ważniejszych propozycji dotyczy możliwości pozbawienia cudzoziemca polskiego obywatelstwa, jeżeli okaże się, że zostało ono uzyskane na podstawie fałszywych dokumentów, nieprawdziwych oświadczeń lub zatajenia istotnych informacji.
Chodzi o sytuacje, w których procedura przyznania obywatelstwa została przeprowadzona w oparciu o dane niezgodne z rzeczywistością. Nowe rozwiązania mają umożliwić wyciągnięcie konsekwencji wobec osób, które posłużyły się oszustwem, aby uzyskać polski paszport.
Ministerstwo podkreśla, że obywatelstwo powinno wynikać z autentycznej więzi z Polską, a nie z manipulowania dokumentami czy wykorzystywania luk w przepisach.
Setki wniosków na Lubelszczyźnie. Obywatelstwo otrzymują głównie Ukraińcy i Białorusini
Lubelski Urząd Wojewódzki każdego roku przyjmuje po kilkaset wniosków dotyczących uzyskania polskiego obywatelstwa. Postępowania kończą się wręczeniem aktów uznania lub nadania obywatelstwa od kilkudziesięciu do ponad 200 osób w skali roku.
Przykładem jest 2023 rok. Za pośrednictwem Lubelskiego Urzędu Wojewódzkiego Prezydent RP nadał wówczas polskie obywatelstwo 212 cudzoziemcom zamieszkującym region. Akty nadania i uznania obywatelstwa wręczane są cyklicznie podczas uroczystości organizowanych w siedzibie urzędu. Zazwyczaj odbywają się one w mniejszych grupach, liczących od kilkunastu do kilkudziesięciu osób.
Wśród cudzoziemców otrzymujących polskie obywatelstwo na Lubelszczyźnie najliczniej reprezentowani są obywatele Ukrainy, Białorusi oraz Rosji. Jednak nie brakuje też osób niemal z całego świata.