Lubelskie przygotowuje się na sytuacje kryzysowe. Ruszyły działania w ramach ustawy o ochronie ludności (zdjęcia)

W Lublinie odbyła się konferencja prasowa z udziałem przedstawicieli administracji rządowej, samorządowej oraz służb ratunkowych, podczas której omówiono szczegóły wdrażania Ustawy o Ochronie Ludności i Obronie Cywilnej. Jej głównym celem jest zbudowanie skutecznego systemu ochrony ludności zarówno w czasie pokoju, jak i w sytuacjach kryzysowych i wojennych. Kluczowymi działaniami są: inwentaryzacja schronów, planowanie szkoleń oraz przygotowanie systemu finansowania tych zadań.

W spotkaniu uczestniczyli m.in. wojewoda lubelski Krzysztof Komorski, wicewojewoda Andrzej Maj, zastępca prezydenta Lublina Tomasz Fulara, prezes MPK Bogdan Kołciuk, dyrektor Wydziału Bezpieczeństwa i Zarządzania Kryzysowego LUW Dariusz Działo, a także przedstawiciele Państwowej Straży Pożarnej, nadzoru budowlanego oraz organizacji wspierających bezpieczeństwo.

System ochrony ludności coraz bliżej, schrony i miejsca ukrycia pod lupą

Wojewoda Krzysztof Komorski wskazał, że aktualna ustawa ma za zadanie wypełnić luki w przepisach z 2022 roku. Jak podkreślił, nowe regulacje mają zapewnić ciągłość funkcjonowania administracji państwowej i samorządowej oraz służb ratunkowych w sytuacjach zagrożenia.

Wojewoda zaznaczył, że Lubelski Urząd Wojewódzki, wspólnie z Akademią Pożarniczą, PSP, Drugą Lubelską Brygadą Obrony Terytorialnej, Akademią Zamojską oraz Polskim Czerwonym Krzyżem, od 20 maja rozpocznie cykl szkoleń dla przedstawicieli gmin i powiatów. Będą one dotyczyć m.in. komunikacji kryzysowej, pierwszej pomocy i reagowania na sytuacje zagrożenia.

Podczas konferencji przekazano, że w województwie lubelskim zinwentaryzowano już 16 z 24 istniejących schronów hermetycznych. Są to obiekty spełniające określone normy – wyposażone w systemy filtracji powietrza i autonomiczne źródła zaopatrzenia. Poza nimi istnieje 247 miejsc zbiorowego schronienia, jednak jak przyznał wojewoda – jest to liczba niewystarczająca względem potrzeb i poczucia bezpieczeństwa społecznego. Modernizacja istniejących obiektów i budowa nowych mają być jednym z priorytetów.

Fundusze na bezpieczeństwo

Jak poinformowano, w skali kraju na realizację założeń ustawy przeznaczono 0,3% PKB, czyli ponad 5 miliardów złotych. Środki te mają być rozdzielane między województwa oraz lokalne samorządy. Lubelski Urząd Wojewódzki będzie dysponentem regionalnej części tych funduszy. Wojewoda zaznaczył, że środki nie będą mogły być przeznaczane na bieżące wydatki inwestycyjne gmin, a jedynie na konkretne potrzeby związane z ochroną ludności.

Lista dofinansowanych zadań obejmuje m.in. uzupełnienie stanów magazynowych o podstawowe środki czystości, maski, filtry, koce, systemy łączności oraz wyposażenie umożliwiające zapewnienie dostępu do wody pitnej – jak cysterny czy zbiorniki.

– Przez na pewno ostatnie 30 lat nikt tego nie robił, nikt tego nie aktualizował, nikt tego nie inwentaryzował, nikt nie miał świadomości, w jakiej sytuacji tak naprawdę wyjściowej się znajdujemy, więc pierwszym podstawowym celem jest zapewnienie uzupełnienie stanów magazynowych. Mówimy o takich podstawowych produktach, jak środki czystości, różnego rodzaju uzdatniacze, maski, filtry, środki opatrunkowe, koce w drugiej kolejności różnego rodzaju systemy łączności. Łączność cyfrowa, łączność niekonwencjonalna. Mówimy tutaj o cysternach, mówimy tutaj o zbiornikach na wodę pitną – powiedział Komorski.

Apel do samorządów

Wicewojewoda Andrzej Maj zaapelował do lokalnych władz o pilne przygotowanie się do wdrażania ustawy. Podkreślił, że najtrudniejsze będzie dotarcie z informacją i szkoleniami do każdego mieszkańca regionu.

– Rozporządzenia wykonawcze są w trakcie jeszcze wydawania do tej ustawy bardzo ważnej, bo my z tą ustawą musimy dotrzeć praktycznie do każdego mieszkańca województwa lubelskiego, bo ta część szkoleniowa, tę wiedzę, którą muszą nabyć nasi mieszkańcy to jest trudne, dlatego że właśnie przez ostatnie 30 lat to nie było praktykowane i dzisiaj musimy naprawdę bardzo mocno wytężyć siły, żeby do każdego mieszkańca z taką informacją dotrzeć – mówił.

Przekazał również, że decyzje dotyczące przydziału środków finansowych mogą zostać podjęte już w czerwcu. Samorządy powinny więc już teraz przygotowywać konkretne projekty, które będą możliwe do zrealizowania jeszcze w 2025 roku. Zaznaczył też, że system finansowania będzie kontynuowany, dlatego większe inwestycje należy planować również z myślą o kolejnych latach.

– My musimy przejść na myślenie kryzysowe i samorządowcy apeluje do tego, żeby wspólnie ze swoimi sztabami zarządzania kryzysowego na poziomie gmin, powiatów zbadali te potrzeby naprawdę poważnie, bo czas po prostu będzie krótko na wydanie w tym roku tych pieniędzy. Prawdopodobnie decyzje finansowe się pojawią w czerwcu. Także trzeba będzie naprawdę te pieniądze inwestować w te miejsca, gdzie można te pieniądze szybko w tym roku wykorzystać. Oczywiście, to finansowanie będzie ciągłe, będzie także w przyszłym roku, także te większe inwestycje trzeba planować też na przyszłość. Dlatego apeluję o to, żeby nie uzupełniać właśnie sobie tych braków infrastrukturalnych, które potrzebne są w gminach czy województwach, tylko naprawdę przestawić się na kryzys i pomyśleć, co będzie najbardziej potrzebne w tym czasie, kiedy ten kryzys nastąpi – dodał Maj.

Ustawa o Ochronie Ludności i Obronie Cywilnej

Opracowana w MSWiA ustawa tworzy kompleksowy system ochrony ludności i obrony cywilnej, zarówno w czasie pokoju, jak i wojny. Określa zadania instytucji odpowiedzialnych za bezpieczeństwo oraz zasady planowania i wykorzystywania zasobów na potrzeby ochrony cywilnej.

Ustawa o ochronie ludności i obronie cywilnej kompleksowo odpowiada na społeczne oczekiwania dotyczące bezpieczeństwa w obliczu zagrożeń – zarówno militarnych, jak i pozamilitarnych. Jej głównym celem jest ochrona obywateli, przy jednoczesnym poszanowaniu ich swobód. Dokument dostosowuje przepisy do współczesnych realiów i nowych wyzwań.

Przez lata kwestie obrony cywilnej były zaniedbywane. Dodatkowo, po wejściu w życie ustawy o obronie Ojczyzny w marcu 2022 roku, powstała luka prawna – usunięto przepisy dotyczące funkcjonowania obrony cywilnej oraz roli Szefa Obrony Cywilnej Kraju. Nowa ustawa ma na celu wypełnienie tej luki i stworzenie solidnych podstaw prawnych do skutecznej ochrony ludności. Ochrona ludności nie jest sprawą polityczną – dotyczy wszystkich obywateli, niezależnie od poglądów. Nie ma barw politycznych.

Zwiedzanie schronu MPK Lublin 

Wdrażanie ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej stanowi odpowiedź na rosnące potrzeby w zakresie bezpieczeństwa wewnętrznego. Jak zapewnili uczestnicy konferencji, działania w województwie lubelskim już się rozpoczęły, a kolejne etapy będą konsekwentnie realizowane w ciągu najbliższych miesięcy.

Po konferencji prasowej dziennikarze mogli zobaczyć schron, jaki posiada MPK Lublin. Schron ten ma już 40 lat, powstał w 1985 roku. Jego powierzchnia to ponad 500 m² i może pomieścić ponad 700 osób. Zachęcamy do obejrzenia zdjęć z wnętrza schronu.