Ponad 42 proc. pracujących Polaków opiekuje się bliskimi. GUS pokazuje codzienność rodzin

Wśród osób pracujących odsetek sprawujących opiekę wynosił 42,4 proc. Obowiązki zawodowe łączyły one z opieką nad dziećmi, wnukami lub członkami rodziny potrzebującymi pomocy.

Najczęściej wsparcia wymagały najmłodsze osoby. Spośród wszystkich opiekunów 80 proc. zajmowało się wyłącznie dziećmi lub wnukami poniżej 15. roku życia. Kolejne 14,8 proc. opiekowało się wyłącznie dorosłymi krewnymi wymagającymi wsparcia.

W sytuacji „podwójnej opieki” znajdowało się 5,2 proc. opiekunów. Jednocześnie troszczyli się oni o dzieci oraz starszych lub chorych członków rodziny.

Kobiety częściej dostosowują pracę do potrzeb bliskich

Obowiązki opiekuńcze deklarowało 38,5 proc. kobiet i 33,1 proc. mężczyzn. Kobiety częściej zajmowały się zarówno dziećmi, jak i krewnymi potrzebującymi pomocy ze względu na wiek lub stan zdrowia.

Zmiany w pracy związane z opieką wprowadziło 21,2 proc. osób łączących oba rodzaje obowiązków. W tej grupie odsetek wynosił 31,2 proc. wśród kobiet i 11,6 proc. wśród mężczyzn.

Różnice dotyczyły także sposobów organizowania pracy. Kobiety najczęściej wskazywały czasową nieobecność związaną z korzystaniem z różnego rodzaju urlopów. Wśród podejmowanych przez nie rozwiązań były również zmiana pracodawcy i ograniczenie czasu pracy.

Mężczyźni częściej wybierali pracę zdalną lub hybrydową oraz zmianę rozkładu godzin pracy.

Długi czas pracy najczęściej wskazywaną przeszkodą

Większość pracujących opiekunów — 63 proc. — nie dostrzegała trudności w godzeniu pracy zawodowej z opieką.

Wśród zgłaszanych przeszkód najczęściej pojawiał się zbyt długi czas pracy. Wskazało go 11,2 proc. wszystkich osób łączących zatrudnienie z obowiązkami opiekuńczymi. Kolejnymi problemami były wyczerpujący charakter pracy oraz nieprzewidywalny harmonogram.

Połowa opiekunów dzieci korzysta z formalnego wsparcia

Z usług żłobków, przedszkoli, świetlic lub formalnie zatrudnionych opiekunów korzystało 50,6 proc. osób wychowujących dzieci poniżej 15. roku życia.

Osoby, które nie korzystały z takich usług albo korzystały z nich tylko częściowo, najczęściej wskazywały brak potrzeby dodatkowego wsparcia. Wolały organizować opiekę samodzielnie, wspólnie z partnerem. Część korzystała z pomocy dziadków, a w przypadku starszych dzieci wskazywała na ich samodzielność.

Brak miejsc i koszty nie były najczęściej podawanymi powodami rezygnacji z tych form opieki.

Urlopy związane z wychowaniem dzieci częściej po stronie kobiet

Z urlopów związanych z wychowaniem dzieci korzystało 52,7 proc. osób, które wychowują lub wychowały co najmniej jedno dziecko i obecnie pracują albo pracowały w przeszłości.

Różnica między kobietami a mężczyznami była wyraźna. Takie doświadczenie miało 82 proc. kobiet i 18,3 proc. mężczyzn.

Odmienna była również długość nieobecności. Kobiety najczęściej korzystały z urlopów trwających od roku do trzech lat. W przypadku mężczyzn był to zwykle okres nieprzekraczający miesiąca.

Dane pokazują, jak dużą część życia rodzinnego stanowi opieka nad bliskimi. Wskazują również na różnice w sposobach godzenia jej z zatrudnieniem oraz w skali zmian zawodowych podejmowanych przez kobiety i mężczyzn.