Młode drzewa, szczególnie w pierwszych latach po posadzeniu, są narażone na wiele zagrożeń. Jednym z największych jest zwierzyna leśna, która zjada lub uszkadza młode pędy. Dla saren, jeleni czy danieli stanowią one atrakcyjne źródło pokarmu. Zgryzanie wierzchołków może natomiast zahamować prawidłowy rozwój sadzonek, a niekiedy doprowadzić do ich obumarcia.
Dlatego leśnicy od lat poszukują skutecznych sposobów zabezpieczania upraw leśnych. W Nadleśnictwie Łuków postawiono na rozwiązanie, które może zaskakiwać. Do ochrony młodych drzew wykorzystywana jest naturalna owcza wełna.
Owcza wełna zamiast chemii i plastikowych osłonek
Metoda, którą stosują łukowscy leśnicy, polega na umieszczaniu niewielkich ilości owczej wełny bezpośrednio na wierzchołkach młodych sadzonek. Materiał osłania najważniejszą część drzewa, czyli pąk szczytowy, odpowiadający za jego dalszy wzrost.
Wełna pełni podwójną funkcję. Z jednej strony stanowi fizyczną barierę utrudniającą zwierzętom dostęp do młodego pędu, z drugiej – jej charakterystyczny zapach zniechęca zwierzynę do podgryzania sadzonek. Szczególnie istotna jest ochrona przed jeleniami i sarnami, które potrafią poważnie uszkodzić młode uprawy leśne.
Jak wcześniej zabezpieczano młode drzewa?
Wcześniej leśnicy korzystali przede wszystkim z innych metod ochrony. Jedną z najpopularniejszych było stosowanie specjalnych preparatów chemicznych, tzw. repelentów. Środki te nanoszono na wierzchołkowe pędy, pąki lub korę. Ich zadaniem było nadanie roślinom nieprzyjemnego smaku i zapachu, przez co zwierzęta miały rezygnować z ich zjadania.
Stosowano również różnego rodzaju osłonki, które fizycznie zabezpieczały sadzonki przed uszkodzeniami. Na większych powierzchniach wykorzystywano natomiast ogrodzenia, ograniczające dostęp zwierzyny do młodych upraw. W niektórych miejscach stosowano także palikowanie i bandażowanie drzewek.
Każda z tych metod ma swoje zalety, jednak wiąże się również z kosztami, koniecznością wykonania dodatkowych prac i późniejszej kontroli zabezpieczeń. Dlatego leśnicy poszukują rozwiązań, które będą jednocześnie skuteczne, ekonomiczne i przyjazne dla środowiska.
Metodą interesują się leśnicy z innych części kraju
Choć w Nadleśnictwie Łuków owcza wełna wykorzystywana jest już od kilku lat, teraz doświadczenia miejscowych leśników poznają również przedstawiciele innych jednostek.
Na początku listopada w Łukowie zorganizowano naradę poświęconą ochronie lasu. Uczestniczyli w niej przedstawiciele wszystkich nadleśnictw podlegających Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Warszawie, a także pracownicy Zespołu Ochrony Lasu w Łodzi.
Jednym z punktów spotkania było właśnie zabezpieczanie młodych drzew przy wykorzystaniu owczej wełny. Łukowscy leśnicy mogli zaprezentować rozwiązanie, które sprawdza się w ich codziennej pracy, oraz podzielić się doświadczeniami zdobytymi w ostatnich latach.
