Deszczówka zbierana z jezdni, parkingów i innych terenów, po których poruszają się pojazdy, zawiera m.in. metale ciężkie, substancje ropopochodne, oleje oraz sól. Jej ponowne wykorzystanie wymaga odpowiedniego oczyszczenia. Dotychczas stosowane metody często wiążą się z koniecznością użycia dużych, stacjonarnych urządzeń.
Nad mobilną technologią pracowali badacze z Katedry Zaopatrzenia w Wodę i Usuwania Ścieków Politechniki Lubelskiej, naukowcy z Wydziału Mechanicznego oraz firma wspierająca budowę urządzenia.
Jedno urządzenie może obsługiwać wiele parkingów
Prof. Dariusz Kowalski z Politechniki Lubelskiej wskazuje, do czego można wykorzystać podczyszczoną wodę.
— Nasze urządzenie powoduje, że wody zebrane z dróg, parkingów czy terenów przy myjniach samochodowych mogą być później wykorzystywane. Nadają się np. do podlewania zieleni albo do spłukiwania toalet — mówi naukowiec.
Rozwiązanie wykorzystuje zjawisko kawitacji. W tym procesie długie łańcuchy chemiczne są rozrywane na krótsze, dzięki czemu obecne w wodzie substancje stają się biodegradowalne.
— Trzeba podłączyć pompę, przepuścić zebrane wody opadowe przez nasze urządzenie i zawrócić je do zbiornika. Później wystarczy zwykła pompa, aby wykorzystać tę wodę, chociażby do podlewania — wyjaśnia prof. Dariusz Kowalski.
Mobilna konstrukcja pozwala przewozić urządzenie między parkingami i Miejscami Obsługi Podróżnych. Ponieważ zbiorniki napełniają się okresowo, jeden zestaw może pracować kolejno w różnych lokalizacjach.
— Mamy już wstępne pytania o zastosowanie i wdrożenia, przede wszystkim z Lublina. Mówimy zarówno o myjniach samochodowych, jak i o zakładach przemysłowych, które chcą podczyszczać ścieki przemysłowe — mówi prof. Dariusz Kowalski.
Urządzenie otrzymało złoty medal podczas 20. Międzynarodowej Warszawskiej Wystawy Wynalazków IWIS 2026.
Sól i metale ciężkie pod lupą badaczy
Drugie rozwiązanie opiera się na elektrodializie, technologii powszechnie stosowanej do odsalania wody. Lubelscy naukowcy wykorzystali ją również do usuwania metali ciężkich ze spływów wód opadowych.
— Badania pokazały, że przy wyższym napięciu i temperaturze można uzyskać lepsze efekty oczyszczania. Sól była usuwana niemal całkowicie, a skuteczność usuwania metali ciężkich w większości przypadków przekraczała 90 procent — mówi prof. Małgorzata Iwanek z Politechniki Lubelskiej.
Zwiększanie napięcia i temperatury oznacza jednak większe zużycie energii. Badacze szukali więc warunków pozwalających połączyć skuteczność procesu z ograniczeniem jego energochłonności.
— Przy napięciu 20 V i temperaturze 20 stopni Celsjusza uzyskaliśmy najlepsze rezultaty, jeśli chodzi jednocześnie o skuteczność oczyszczania i zużycie energii — wyjaśnia naukowczyni.
Badania wód z MOP-ów przy S19
Naukowcy badali wody opadowe z Miejsc Obsługi Podróżnych przy drodze S19 w województwie lubelskim. Prace prowadzili w ramach projektu „Politechniczna Sieć Via Carpatia”, wspólnie z zespołami z Politechniki Rzeszowskiej i Politechniki Białostockiej.
— Technologia jest wciąż na etapie badań laboratoryjnych. Przed wdrożeniem konieczne będą testy w warunkach rzeczywistych” — zaznacza prof. Małgorzata Iwanek i dodaje: — O możliwość zastosowania rozwiązania pytali już producenci systemów do odprowadzania wód opadowych.
Źródło: Politechnika Lubelska