ZUS powstał 24 października 1934 roku. To był milowy krok w rozwoju ubezpieczeń społecznych w Polsce, bo scalił rozproszone ubezpieczenia w jeden scentralizowany system dla całego kraju. Początki ZUS w województwie lubelskim też sięgają międzywojnia, bo już w roku 1934 powstały regionalne oddziały Zakładu: ubezpieczalnie społeczne w Lublinie (z siedzibą przy ul. Hipotecznej 4) i w Zamościu (przy ul. Partyzantów 5).
ZUS zajmował się nie tylko emeryturami, rentami i zasiłkami, ale również zapobieganiem wypadkom przy pracy i chorobom zawodowym oraz badaniami naukowymi. Dodatkowo do jego ważnych zadań należało wtedy lecznictwo. Zakład propagował zdrowy styl życia, m.in. organizując wystawy higieniczne o walce z alkoholizmem i epidemiami, promocji sportu i prawidłowym odpoczynku po pracy.
Wystawy były tak popularne, że w niektórych mniejszych miejscowościach odwiedzili je niemal wszyscy mieszkańcy. ZUS organizował też dla dzieci kolonie lecznicze i profilaktyczne. Dorośli ubezpieczeni mogli podreperować zdrowie w sanatoriach należących do ubezpieczalni społecznych. Na początku działalności ZUS miał nadwyżki finansowe, bo ubezpieczonych było wtedy zdecydowanie więcej niż emerytów. Za środki z ich reinwestycji budował szpitale, sanatoria i mieszkania pod tani wynajem.
Wojna i odbudowa
Na początku II wojny światowej finanse funduszy ubezpieczeniowych zostały zrujnowane. ZUS mógł działać tylko w Generalnym Gubernatorstwie (w tym w dystrykcie lubelskim). Tu wypłacał w trakcie wojny ograniczane przez okupanta świadczenia. Pracownicy ZUS wspierali konspirację niepodległościową, np. wystawiając fikcyjne zaświadczenia o zatrudnieniu żołnierzom Polskiego Państwa Podziemnego. Część pracowników ZUS walczyła też w Powstaniu Warszawskim.
Po zakończeniu wojny ZUS musiał uporać się z ogromnymi stratami w ludziach, zasobach i przystosować do zmiany granic państwa. Straty w samych nieruchomościach Zakładu wyniosły co najmniej jedną trzecią ich przedwojennej wartości. Komuniści stopniowo ograniczali samodzielność instytucji, aż w roku 1955 zlikwidowali ZUS. Jego zadania przejęły związki zawodowe (zasiłki) i Ministerstwo Pracy i Opieki Społecznej (emerytury i renty). To rozwiązanie nie zdało egzaminu i w 1960 roku ZUS został przywrócony.
Wielka reforma emerytur i informatyzacja
W latach 70. w ZUS pojawiły się pierwsze maszyny obliczeniowe, które wspierały pracowników Zakładu w wyliczaniu świadczeń. Pod koniec lat 80. powstał Fundusz Ubezpieczeń Społecznych, żeby zapewnić racjonalne finansowanie świadczeń. ZUS podejmuje wtedy pierwsze próby informatyzacji systemu ubezpieczeń. W 1990 roku lubelski oddział ZUS przeniósł się do nowego budynku przy ul. Zana 38, a osiem lat później zajął też sąsiadujący z nim nowy biurowiec.
W 1999 roku weszła w życie reforma ubezpieczeń społecznych, która zmieniła sposób obliczania emerytur – wysokość świadczeń zależy głównie od sumy odprowadzonych składek, a nie (jak wcześniej) od stażu pracy. Powstało kilkanaście milionów indywidualnych kont ubezpieczonych, a do ich obsługi Zakład stworzył zaawansowany system informatyczny. W 2012 roku ZUS udostępnił klientom Platformę Usług Elektronicznych, czyli pierwszy pełnowymiarowy e-urząd w Polsce, z którego korzysta dziś około 13 mln użytkowników. Klienci mogą przez internet przeglądać dane ze swoich kont w ZUS i składać elektroniczne wnioski i dokumenty.
Kilka lat później elektronizacja objęła zwolnienia lekarskie, która szczęśliwie wyprzedziła pandemię Covid-19.
– Myślę, że najnowszej historii Zakładu pandemia Covid-19 była jednym z trudniejszych okresów. To było ogromne wyzwanie, by chroniąc klientów i pracowników, nie obniżyć jakości świadczonych usług. Wprowadzenie częściowo zdalnej pracy, obsługa tarcz antykryzysowych i zwiększonej liczby zasiłków, to wszystko było możliwe dzięki fantastycznej postawie pracowników – przypomina dyrektor Oddziału ZUS w Lublinie Piotr Waszak.
Dwa lata temu instytucja uruchomiła aplikację mobilną mZUS, w której można składać wnioski o świadczenia rodzinne. Dziś aplikacja pozwala również przeglądać składki, dane o emeryturach i rentach, zasiłkach i zwolnieniach lekarskich.
– ZUS jest jednym z liderów cyfrowego państwa. Niektóre usługi są niemal w pełni zautomatyzowane. Wykorzystujemy nowoczesne technologie i zatrudniamy mnóstwo zaangażowanych, oddanych ludzi. Te dwa elementy, ludzie i technologia, sprawiają, że tak dobrze możemy realizować nasze zadania – podkreśla dyrektor Waszak.
ZUS dziś
Zakład Ubezpieczeń Społecznych prowadzi konta ponad 16 mln ubezpieczonych osób, obsługuje świadczenia około 8 mln emerytów i rencistów oraz rozliczenia prawie 3 mln płatników składek. Wydatki ZUS wyniosły w ubiegłym roku 365 mld zł i stanowiły ponad połowę wydatków całego budżetu państwa.
Centrali ZUS podlegają 43 oddziały w kraju oraz dwa wyspecjalizowane centra: Centrum Informatyki oraz Centrum Kontaktu Klientów. W sumie instytucja ma w całej Polsce ponad 330 placówek, w których przyjmuje klientów – rocznie to niemal 14 mln wizyt. ZUS realizuje też 100 tys. e-wizyt rocznie (wideorozmów). Ogólnopolska infolinia Zakładu odbiera średnio w roku 3,6 mln telefonów od klientów i odpowiada na 1,2 mln maili. Do ubezpieczyciela wpływa średniorocznie 22,4 mln wniosków i dokumentów elektronicznych oraz 14,4 mln korespondencji w formie papierowej.
Obecnie w województwie lubelskim funkcjonują dwa oddziały: w Lublinie i w Biłgoraju. Oddział lubelski obsługuje klientów z północno-zachodnich powiatów, a biłgorajski – mieszkańców południowo-wschodniej części województwa. Oba oddziały świadczą usługi łącznie na rzecz 764 tys. ubezpieczonych osób, 403 tys. emerytów i rencistów oraz 124 tys. płatników składek.
Plany na przyszłość
ZUS obchodzi 90-lecie pod hasłem „Nasza strategia – bezpieczna przyszłość”. Strategia dotyczy zarówno terminowej i sprawnej wypłaty świadczeń, jak i rozwoju cyfrowych usług dla wszystkich grup klientów.
W tym roku ZUS rozpoczął gruntowną przebudowę Platformy Usług Elektronicznych. Portal będzie zmieniał się stopniowo w eZUS. To oznacza nowy wygląd platformy, intuicyjną nawigację, łatwiejsze składanie dokumentów i przystosowanie do potrzeb osób z niepełnosprawnościami. Jako pierwsi zmian doświadczą przedsiębiorcy, w dalszej kolejności ubezpieczeni i świadczeniobiorcy.
W planach jest też uruchomienie nowej aplikacji mobilnej dla płatników składek. Przedsiębiorcy będą mogli przez telefon przeglądać swoje saldo, zwolnienia lekarskie, składać dokumenty, generować potwierdzenia z danymi z ZUS i realizować płatności składek.
Zakład chce też korzystać ze wsparcia sztucznej inteligencji.
– Szukamy w tym zakresie najlepszych rozwiązań i zachęcamy do dialogu firmy specjalizujące się w AI. Ma ona wspomóc pracowników ZUS, a nie ich zastąpić. Niektóre skomplikowane sprawy potrzebują „dotyku człowieka” – podkreśla prezes ZUS Zbigniew Derdziuk. Sztuczna inteligencja mogłaby pomóc ZUS m.in. w obsłudze klientów, np. przez wykorzystanie chatbotów, a także w typowaniu płatników do kontroli.
26 komentarzy
Komentarz ukryty z powodu bardzo niskiej oceny.
Zakład Utylizacji Składek
Komentarz ukryty z powodu bardzo niskiej oceny.
…zatem STO LAT z okazji urodzin….
I ani dnia dłużej.
Komentarz ukryty z powodu bardzo niskiej oceny.
… przeciętna emerytka w Polsce wyciąga przez cały okres pobierania emerytury równowartość 2 mieszkań, ale przynajmniej jej dzieci i wnuki, pracujące po 12h/dobę mogą wynająć sobie mieszkanie za jedyne 3000PLN/miesięcznie. Bo na zakup ich nie stać. Nawet na mieszkanie na kredyt ich nie stać.
Tak więc proponuję obniżyć jeszcze wiek emerytalny. Szczególnie kobietom. I wprowadzić 15 i 16 emryturę, ale tylko dla kobiet. Wtedy na pewno więcej dzieci zacznie się rodzić.
Komentarz ukryty z powodu bardzo niskiej oceny.
Jakie okradanie obywateli? Okradani to mogą czuć się pracujący mężczyźni.
Bo, przeciętna emerytka w Polsce wyciąga przez cały okres pobierania emerytury około milina złotych.
30 lat * 12 miesięcy * 2800PLN = 1 008 000 PLN.
Komentarz ukryty z powodu bardzo niskiej oceny.
ZAORAĆ
Komentarz ukryty z powodu bardzo niskiej oceny.
… i solą posypać żeby nie odrosło.
Komentarz ukryty z powodu bardzo niskiej oceny.
….. i jeszcze betonem zalać, żeby nie mogło się przebić jakby sól nie pomogła
Komentarz ukryty z powodu bardzo niskiej oceny.
I taczkę gruzu żeby nie było luzu.
Komentarz ukryty z powodu bardzo niskiej oceny.
Sejm proceduje ustawę o elektromobilności: miasta powyżej 100 tys mieszkańców wprowadzą strefy czystego transportu i tylko elektryczną komunikację. Oczywiście z pieniędzy podatników. Budżet pusty z mega deficytem. Kasa NFZ pusta. Wielkie inwestycje zablokowane.
Komentarz ukryty z powodu bardzo niskiej oceny.
Jaki to ma związek z tematem?
Komentarz ukryty z powodu bardzo niskiej oceny.
Taki przekaz dnia dostała pisowska szczujnia.
Komentarz ukryty z powodu bardzo niskiej oceny.
90 lat okradania legalnie ludzi odgórne, a Kowalski nie zapłaci 3zł podatku przez błąd i pójdzie siedzieć. Mafia w białych rękawiczkach.
Komentarz ukryty z powodu bardzo niskiej oceny.
90 lat, a wzoru umowy na ściągane niczym haracz pieniądze do piramidy finansowej do dziś nie mają…
Komentarz ukryty z powodu bardzo niskiej oceny.
Skoro tak to wszystkiego najgorszego.
Komentarz ukryty z powodu bardzo niskiej oceny.
i ja również . najgorszego… :]
Komentarz ukryty z powodu bardzo niskiej oceny.
I ja dołączam się do życzeń.