Choroby układu krążenia, mimo coraz lepszej diagnostyki i nowoczesnych metod leczenia, są nadal poważnym zagrożeniem. W Polsce umieralność z powodu chorób kardiologicznych należy do najwyższych w Europie. Na rozwój tych chorób wpływa wiele czynników, takich jak: nieodpowiednia dieta, palenie tytoniu, picie alkoholu, stres, a także brak aktywności fizycznej.
Codziennie setki osób dowiadują się, że ich zdrowie jest zagrożone – na przykład przez nadciśnienie, miażdżycę, czy ryzyko zawału serca lub udaru. Choroby te rozwijają się latami, często nie dając wyraźnych objawów, aż w końcu stają się niebezpieczne, gdy jest już za późno.
Statystyki mówią same za siebie
Choroby układu krążenia to wciąż jedna z głównych przyczyn zgonów w Polsce. Ponad 10 milionów Polek i Polaków zmaga się z nadciśnieniem tętniczym, co stanowi ponad 1/4 społeczeństwa. W 2023 roku odnotowano 70,4 tys. przypadków zawałów serca, a także 74,7 tys. przypadków udarów niedokrwiennych mózgu, z czego aż 89% stanowiły udary pierwszorazowe.
Dlaczego tak się dzieje?
– Przyczyną są najogólniej mówiąc grzechy, jakie codziennie popełniamy, nie żyjąc zdrowo. Bo żyjemy za szybko, za dużo pracujemy, a za mało mamy czasu, żeby zadbać o własne zdrowie – podkreśla prof. dr hab. n. med. Agnieszka Mastalerz-Migas, konsultant krajowy w dziedzinie medycyny rodzinnej.
Profilaktyka chorób układu krążenia
Z pomocą przychodzi Profilaktyka Chorób Układu Krążenia (CHUK), która ma na celu zwiększenie wykrywalności chorób układu krążenia oraz poprawę skuteczności ich leczenia. Program ten jest dostępny w ramach NFZ i skierowany do osób w wieku od 35 do 65 roku życia, które są obciążone czynnikami ryzyka, takimi jak palenie tytoniu, nadciśnienie, niska aktywność fizyczna, nadwaga, otyłość, stres, czy obciążenia genetyczne.
Z tego programu mogą skorzystać także osoby, które nie mają jeszcze rozpoznanej choroby układu krążenia, cukrzycy, przewlekłej choroby nerek lub rodzinnej hipercholesterolemii, a także te, które nie korzystały z badań w ramach CHUK w ciągu ostatnich 5 lat.
Założenia Profilaktyki CHUK
– Głównym celem Profilaktyki Chorób Układu Krążenia jest obniżenie o ok. 20% zachorowalności i umieralności z powodu chorób układu krążenia – mówi Paweł Piróg, dyrektor Lubelskiego Oddziału Wojewódzkiego NFZ.
W województwie lubelskim w 2024 roku z badań w ramach ChUK skorzystało blisko 25 tysięcy pacjentów, w tym ponad 14 tysięcy kobiet oraz niemal 10,5 tysiąca mężczyzn. Ważnym elementem jest także edukacja zdrowotna, podnosząca wiedzę i świadomość pacjentów. Dzięki temu można zmniejszyć czynniki ryzyka zachorowań wynikające z niezdrowego stylu życia. Program realizowany jest w przychodniach podstawowej opieki zdrowotnej (POZ). Wystarczy zgłosić się do swojego lekarza POZ, aby skorzystać z badań.
Badania w ramach Profilaktyki CHUK
Lekarz lub pielęgniarka przeprowadza z pacjentem wywiad i kieruje go na badania, w tym pomiar ciśnienia tętniczego krwi oraz badania biochemiczne. Na podstawie wyników lekarz ocenia ryzyko wystąpienia chorób układu krążenia i podejmuje dalsze kroki, takie jak skierowanie na leczenie do specjalisty, edukacja zdrowotna lub ponowne badanie po 5 latach. Regularne badania pozwalają wykryć zagrożenie na wczesnym etapie i zapobiec poważnym konsekwencjom.
ChUK – Twój przyjaciel od serca
Aby lepiej przybliżyć pacjentom zasady CHUK, na kanale YouTube Akademia NFZ dostępny jest film z serii „Zdrowie na Pierwszym Planie” pt. „ChUK – Twój przyjaciel od serca”, który wyjaśnia, jak dbać o serce i kto może skorzystać z bezpłatnych badań w ramach tego programu.
Zdrowie na pierwszym planie
„Zdrowie na pierwszym planie” to cykl edukacyjny Narodowego Funduszu Zdrowia. To seria filmów, w których eksperci odpowiadają na pytania dotyczące zdrowia każdego z nas. Filmy te dostępne są na kanale YouTube „Akademia NFZ”.
