Święta Bożego Narodzenia to czas, który kojarzy się z obfitymi stołami, bogato zastawionymi potrawami, a także tym, że Polacy nie szczędzą środków na przygotowanie niezliczonych dań. W trakcie przygotowań do świątecznych uczt zdarza się, że nadmiar jedzenia ląduje w koszu, co jest poważnym problemem. Zjawisko marnowania jedzenia, które w Polsce przybiera szczególne rozmiary w okresie świątecznym, jest nie tylko marnotrawstwem finansowym, ale także ma poważne konsekwencje społeczne i ekologiczne. Jak walczyć z tym problemem i jak uczynić święta bardziej odpowiedzialnymi pod względem żywnościowym?
Rozmiar problemu
Z danych różnych organizacji wynika, że w okresie Świąt Bożego Narodzenia Polacy marnują ogromne ilości jedzenia. Z raportów organizacji zajmujących się ochroną środowiska wynika, że średnio jedna osoba wyrzuca około 1,5 kg żywności w każde święta. W Polsce oznacza to, że w czasie Bożego Narodzenia marnuje się nawet kilkaset tysięcy ton jedzenia. Często jest to efekt zbyt dużych zakupów, przygotowywania zbyt wielu dań oraz braku odpowiedniego planowania, które prowadzi do nadmiaru żywności, której nikt już nie zje.
Problem jest szczególnie widoczny w kontekście tradycyjnych, obfitych posiłków w Wigilię i pierwsze dni świąt, kiedy przygotowywane są liczne potrawy, a część z nich pozostaje nienaruszona. Polska tradycja nakazuje, by na stole znalazło się dwanaście potraw, co w wielu domach prowadzi do przygotowywania nadmiaru jedzenia, które później, z braku miejsca w lodówce czy braku pomysłu na jego wykorzystanie, kończy w koszu.
Skutki marnowania jedzenia
Marnowanie jedzenia to zjawisko, które ma swoje konsekwencje nie tylko finansowe, ale również ekologiczne. Produkcja żywności, szczególnie w skali masowej, wiąże się z ogromnym zużyciem zasobów naturalnych, takich jak woda, ziemia, energia oraz emisja gazów cieplarnianych. Gdy jedzenie trafia na śmietnik, wszystkie te zasoby zostały zużyte na próżno.
Dodatkowo, żywność wyrzucona do kosza oznacza większą presję na systemy zarządzania odpadami, co w wielu miastach wiąże się z koniecznością budowy nowych instalacji, co generuje kolejne koszty. Wreszcie, marnowanie żywności wiąże się z ogromnym problemem społecznym, ponieważ w tym samym czasie na świecie, w tym także w Polsce, miliony ludzi nie mają wystarczającego dostępu do zdrowej i odpowiedniej żywności.
Dlaczego marnujemy jedzenie?
Istnieje wiele powodów, dla których w czasie świąt dochodzi do marnowania jedzenia. Oto niektóre z nich:
- Zbyt duże zakupy: Przed świętami Polacy często robią zakupy, które mają zapewnić odpowiednią ilość jedzenia na cały okres świąteczny. W wyniku zakupów na zapas wiele produktów ląduje w koszu, ponieważ nie jesteśmy w stanie ich spożyć na czas.
- Tradycja obfitości: W polskiej tradycji świątecznej jednym z ważniejszych elementów jest obfitość na stole. W wielu domach przygotowywane są liczne potrawy, często bez zastanowienia się, czy będą one rzeczywiście potrzebne. W rezultacie część dań jest przygotowywana w nadmiarze.
- Brak pomysłu na wykorzystanie resztek: Po świętach często zostaje wiele potraw, które nie mają już swojego miejsca w menu. Nie wszyscy wiedzą, jak wykorzystać pozostałe jedzenie, co skutkuje jego wyrzucaniem.
- Przyzwyczajenia kulinarne: Często w Polsce pojawia się też tendencja do przygotowywania dań w dużych ilościach, co może być wynikiem nostalgii za tradycją, zamiast realnej potrzeby.
Jak walczyć z marnowaniem jedzenia?
Planowanie zakupów i posiłków: Aby uniknąć nadmiaru jedzenia, warto zaplanować zakupy i ilość potraw z wyprzedzeniem. Sporządzenie szczegółowej listy potraw i zakupienie jedynie potrzebnych składników pozwoli zaoszczędzić pieniądze i zminimalizować ilość wyrzucanego jedzenia.
Rozważne przygotowanie posiłków: Lepiej przygotować mniejsze porcje, które można łatwiej przechować lub ponownie wykorzystać. Warto postawić na różnorodność, ale nie przesadzać z ilościami. Jeśli zostaje jedzenie, można je łatwo przechować w lodówce lub zamrozić.
Wykorzystanie resztek: Resztki z kolacji wigilijnej mogą stać się podstawą innych dań, takich jak sałatki, zupy, zapiekanki, czy kanapki. Warto też pamiętać o tym, by zamrozić pozostałości, co pozwala zaoszczędzić jedzenie na później.
Edukacja i świadomość: Ważnym krokiem w walce z marnowaniem jedzenia jest edukacja społeczeństwa na temat skali problemu. Warto promować odpowiedzialne podejście do żywności poprzez media, szkoły oraz organizacje pozarządowe, które wspierają walkę z tym zjawiskiem.
Wspieranie organizacji charytatywnych: Jeśli w czasie świąt pojawi się nadmiar jedzenia, warto pomyśleć o jego przekazaniu. W Polsce istnieje wiele organizacji, które zbierają nadwyżki jedzenia i przekazują je osobom w potrzebie. Tego rodzaju działania mogą pomóc nie tylko w walce z marnowaniem, ale także w rozwiązaniu problemów społecznych. Można również jedzenie zanieść do funkcjonujących w danym mieście tzw. Jadłodzielni.
Kupowanie lokalnych produktów: Warto inwestować w produkty lokalne i sezonowe, które są łatwiejsze do spożycia w krótkim czasie. Oprócz mniejszych strat żywnościowych wspieramy także lokalnych producentów.
Marnowanie jedzenia w okresie Świąt Bożego Narodzenia jest poważnym problemem, który wymaga zaangażowania zarówno konsumentów, jak i instytucji publicznych. Choć tradycja obfitości na stole jest głęboko zakorzeniona w polskich domach, warto zastanowić się nad tym, jak zmniejszyć ilość marnowanej żywności, by nie tylko zmniejszyć koszty, ale także wesprzeć ochronę środowiska i pomóc tym, którzy najbardziej potrzebują pomocy. Dzięki świadomemu planowaniu, odpowiedzialnym zakupom i wykorzystaniu resztek możemy wprowadzić pozytywne zmiany w naszych świątecznych zwyczajach i przyczynić się do zmniejszenia skali tego zjawiska.
11 komentarzy
Komentarz ukryty z powodu bardzo niskiej oceny.
Więcej niedziel handlowych
Komentarz ukryty z powodu bardzo niskiej oceny.
„Marnowania jedzenia” to żaden problem🤓. Jakby Polacy nie mieli co do gara włożyć to byłby wtedy problem😎
Komentarz ukryty z powodu bardzo niskiej oceny.
Faktycznie, przydałaby się wojna albo hiperinflacja, wtedy nauczylibyśmy się na nowo racjonalnego gospodarowania
Komentarz ukryty z powodu bardzo niskiej oceny.
Żywność jest za tania, trzeba zwiększyć ceny wtedy będzie kupowane tyle ile da się przejeść i będzie ekologicznie nie będzie śmiecenia.
Komentarz ukryty z powodu bardzo niskiej oceny.
Może jakby zrobili coś takiego jak Glowo(odbiór) to miało by to sens. Kto ma czas i ochotę jeździć, gdzieś powyżej 2km aby oddać jedzenie?
Komentarz ukryty z powodu bardzo niskiej oceny.
A co na to wszystko sanepid, jak bym tam np. podłożył ktoś jakąś padlinę ?
Komentarz ukryty z powodu bardzo niskiej oceny.
a może dla biednych z Pisu albo dla ojca dyrektora ?
Komentarz ukryty z powodu bardzo niskiej oceny.
Albo Myrchów-Gajewskich, co to mają parę mieszkań, dom w darowiźnie od rodziców, drugi w budowie a i tak bidokl ciągną dodatek mieszkaniowy. 😆
Komentarz ukryty z powodu bardzo niskiej oceny.
… a ile jeszcze tzw. „jedzenia” co leży jeszcze w sklepie czy na targu też należałoby zutylizować … ale kto czyta skład produktu i te wszystkie E E E E E , i komu chce się gotować, strata czasu, lepiej patrzeć w tv
Komentarz ukryty z powodu bardzo niskiej oceny.
W Lublinie prucz KUL – u jadłodzielni nigdzie nie ma, więc ludzie część jedzenia wywalają do śmietników. Wstyd, przecież Lublin to miasto wojewódzkie.
Komentarz ukryty z powodu bardzo niskiej oceny.
Na kólu się uczyłeś? Gratuluję