Przejdź do treści
niedziela, 18 października 2026
Kontakt do redakcji: 690 680 960 [email protected]
Wiadomości z Lublina i regionu
Kontakt do redakcji 690 680 960 [email protected]

Powałki, czyli lubelskie chlebki zaduszkowe. Dziś mało kto je zna, dawniej każdy zabierał na cmentarz (wideo)

Temat tradycyjnych powałków, czyli chlebków wypiekanych z okazji Zaduszek, postanowiła przypomnieć prowadząca kanał o tematyce kulinarnej "ZesmakiemnaTy" - Sylwia Zając. W tym celu odwiedziła ona Muzeum Wsi Lubelskiej, gdzie w pięknych jesiennych plenerach przed kamerą pokazała, jak je przygotować.

fot. Sylwia Zając

Powałki lubelskie, znane również jako chlebki zaduszkowe, to tradycyjny wypiek, który ma swoje korzenie na Lubelszczyźnie. Ich historia sięga wielu pokoleń więc stanowią one ważny element lokalnej kultury i obrzędowości. Mowa tu szczególnie o okresie Zaduszek, kiedy wspomina się zmarłych.

Powałki były pieczone głównie w domach wiejskich, gdzie każda rodzina miała swoje własne przepisy, często przekazywane z pokolenia na pokolenie. Ich forma i smak mogą się różnić w w różnych częściach naszego regionu, ale najczęściej mają charakterystyczny kształt, przypominający małe, okrągłe chlebki. W tradycji ludowej chlebki te były składane na grobach bliskich, co symbolizowało pamięć i szacunek dla zmarłych.

Podstawowymi składnikami powałków są ugotowane ziemniaki, mogą być świeże, jednak najlepiej nadają się te, które pozostały z wczorajszego obiadu. Do tego dochodzi: woda, cukier, sól mąka, drożdże oraz jaja. Nie brakuje osób, które urozmaicają ten przepis dodając także mleko, masło, a w niektórych wersjach także miód, co nadaje im nieco słodszego smaku. Przygotowanie powałków zaczyna się od wymieszania składników, a następnie wyrabiania ciasta, które powinno odpowiednio wyrosnąć. Po uformowaniu chlebków, są one pieczone w piecu lub piekarniku do uzyskania złocistego koloru. Następnie stygły one na powale, stąd też ich nazwa.

Powałki są nie tylko pysznym wypiekiem, ale także niosą ze sobą głęboką symbolikę. W czasie Zaduszek, kiedy rodziny odwiedzają groby swoich bliskich, chlebki są składane na mogiłach jako ofiara i znak pamięci. To gest, który ma na celu uczczenie zmarłych oraz utrzymanie z nimi duchowej więzi. Rozdawano je również dziadom proszalnym, którzy żebrali u cmentarnych bram.

Dziś powałki lubelskie zyskują na popularności nie tylko w Lubelskiem, ale również w innych częściach Polski. Coraz więcej ludzi docenia bowiem lokalne tradycje i smaki, a powałki stają się elementem regionalnych festiwali kulinarnych. Warto również zauważyć, że ich przygotowywanie to świetna okazja do rodzinnych spotkań i wspólnego spędzania czasu.

Powałki lubelskie to nie tylko smaczne chlebki, ale także ważny element polskiej tradycji, który łączy pokolenia i przypomina o znaczeniu pamięci o zmarłych. Ich prostota i smak sprawiają, że pozostają one nieodłącznym elementem kultury Lubelszczyzny, a ich przygotowanie staje się pięknym rytuałem, który łączy przeszłość z teraźniejszością.

7 komentarzy

  1. TumuⓁec
    Odpowiedz

    Tera to i kebaba można kupić pod cmentarzem w niektórych lokacjach.

  2. Realizacja
    Odpowiedz

    Jak dziewczynina zobaczy ten materiał za pięć lat to bedzie miała ubaw.

  3. Tata....
    Odpowiedz

    Co za przypadkowa reklama pewnej video blogerki….

    1. mario
      Odpowiedz

      A kto by miał to zrobić aby nie było to reklamą? Dziewczyna była w skansenie, nakręciła filmik, zrobiła wywiad i wykonała nasz lubelski tradycyjny przepis. Sam byś zrobił i nakręcił? Ciekawe czy wtedy by ktoś inny nie powiedział że ciebie ktoś promuje 😀
      Ja nie widzę tu reklamy 😀 Prezydent miałby upiec? Czy może koło gospodyń miejskich?

  4. wk
    Odpowiedz

    Pożyw sie duszo chrześcijańska, co cie wypominam w wieczornym czasie, pożyw sie pokutnico

  5. wiktor
    Odpowiedz

    I tak nie ma nic lepszego niż cmentarna szczypka i ciepłe lody na kosciach

Dodaj komentarz

Masz coś do dodania? Podziel się swoją opinią.

Dbaj o kulturę dyskusji. Publikując komentarz, akceptujesz regulamin komentarzy.

Z kraju

Kraj

Nowy system alarmowania w Polsce. Telefon zawyje w przypadku wystąpienia zagrożenia

Telefon komórkowy ma stać się dodatkową syreną alarmową. Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji zapowiada wdrożenie technologii Cell Broadcast, która pozwoli błyskawicznie przekazywać ostrzeżenia osobom znajdującym się na obszarze zagrożenia. Na uruchomienie rozwiązania rząd zamierza przeznaczyć blisko 100 mln zł. System ma zacząć działać w drugiej połowie 2027 roku.

42 komentarzy
Kraj

Groźby wobec szkół. Blisko 138 tys. kontroli i 183 osoby zatrzymane

Blisko 138 tys. kontroli placówek oświatowych i 183 zatrzymane osoby - to bilans ogólnopolskich działań przekazany przez Policję Polską. Funkcjonariusze sprawdzają zgłoszenia dotyczące zagrożeń i całodobowo monitorują internet, dbając o bezpieczeństwo uczniów oraz pracowników szkół.

5 komentarzy
Kraj

Były terytorials zatrzymany przez policję. WOT: nie jest już żołnierzem

Wojska Obrony Terytorialnej zabrały głos w sprawie zatrzymania byłego żołnierza przez policję. Jak przekazała formacja, mężczyzna został zwolniony ze służby 14 sierpnia 2026 roku. Powodem były zachowania zakwalifikowane jako naruszenie dyscypliny wojskowej, związane z jego działalnością medialną.

3 komentarzy

Lubelski biznes

Lubelski biznes

Trzy medale dla Perły. Lubelskie piwa znów docenione przez ekspertów

Lubelska Perła znów ma powody do świętowania. Piwa z Browaru Perła - Browary Lubelskie zdobyły trzy medale w konkursie Good Beer International 2026. Wśród nagrodzonych znalazły się zarówno tegoroczna nowość, jak i piwa dobrze znane miłośnikom lubelskiego browaru.

26 komentarzy

Polityka

Polityka

Gawkowski chce szybkiego blokowania nielegalnych treści. Krytykuje prezydenckie weto

Minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski wezwał do zdecydowanej walki z nawoływaniem do przemocy w internecie. Zapowiedział przyjęcie przez Sejm przepisów dotyczących usług cyfrowych, które — według niego — mają umożliwić szybsze blokowanie nielegalnych treści. Skrytykował również prezydenckie weto wobec poprzedniej ustawy.

17 komentarzy
Polityka

102,4 mld zł na ochronę ludności. Rząd przyjął program na lata 2027–2031

Budowle ochronne, systemy ostrzegania, bezpieczna łączność i sprzęt ratowniczy — to najważniejsze inwestycje przewidziane w nowym Programie Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej. Rada Ministrów przyjęła również program rozwoju kolei metropolitalnej w Trójmieście, który ma poprawić dojazd z południowych dzielnic Gdańska do centrum.

6 komentarzy

Społeczeństwo

Społeczeństwo

Sąd orzekł przepadek samochodu. RPO wskazuje na niewyjaśnioną kwestię własności

Rzecznik Praw Obywatelskich złożył kasację do Sądu Najwyższego w sprawie przepadku auta należącego — według ustaleń ujawnionych po wyroku — do ojca skazanego. Zdaniem RPO sąd przed wydaniem orzeczenia nie sprawdził dostatecznie, kto był właścicielem pojazdu, mimo sprzecznych deklaracji oskarżonego.

10 komentarzy
Społeczeństwo

ZUS wykrył nieprawidłowości w 88 proc. kontroli w Lubelskiem

Prawie 1,2 tys. kontroli i ponad tysiąc spraw z nieprawidłowościami — to wyniki działań ZUS w województwie lubelskim od stycznia do sierpnia 2026 roku. Łączny skutek finansowy wykrytych błędów wyniósł 11,1 mln zł. Zakład coraz skuteczniej wskazuje płatników, u których ryzyko naruszenia przepisów jest największe.

6 komentarzy
Społeczeństwo

Składki ZUS opłacisz w telefonie. Nowa funkcja w mZUS dla Płatnika

Przedsiębiorcy mogą już opłacać składki bezpośrednio w aplikacji mZUS dla Płatnika. Nowa funkcja umożliwia przekazanie należności z kont w obsługiwanych bankach, a koszt pojedynczego przelewu wynosi 55 groszy. ZUS zapowiada także kolejne możliwości płatności.

3 komentarzy
Społeczeństwo

Ponad 42 proc. pracujących Polaków opiekuje się bliskimi. GUS pokazuje codzienność rodzin

Praca zawodowa, wychowanie dzieci i pomoc krewnym wymagającym wsparcia — tak wygląda codzienność znacznej części Polaków. W 2025 roku obowiązki opiekuńcze sprawowało 35,9 proc. osób w wieku 18–74 lata. Badanie Głównego Urzędu Statystycznego pokazuje również, że kobiety znacznie częściej niż mężczyźni dostosowywały życie zawodowe do potrzeb rodziny.

2 komentarzy
Społeczeństwo

Pierwsze efekty nowych przepisów widoczne na drogach. Coraz więcej dzieci jeździ na rowerach i hulajnogach w kaskach

Coraz więcej dzieci i młodzieży korzysta z kasków podczas jazdy rowerem i hulajnogą elektryczną – wynika z pierwszych obserwacji Policji po wejściu w życie nowych przepisów w czerwcu. Obowiązek używania kasków przez osoby do 16. roku życia ma zwiększyć bezpieczeństwo najmłodszych. PZU przekazało policjantom w całym kraju 3,6 tys. kasków, które są rozdawane dzieciom podczas kontroli i spotkań profilaktycznych.

19 komentarzy

Nauka i technologia

Nauka i technologie

Atak hakerski na FELG. Firma zakończyła analizę i powiadamia placówki medyczne

FELG Software poinformowała o zakończeniu analizy zdarzenia bezpieczeństwa i zidentyfikowaniu placówek, których ono dotyczyło. W aktualizacji z 7 października spółka przekazała, że rozpoczyna wysyłkę indywidualnych powiadomień. Placówki objęte zdarzeniem mają otrzymać także pakiet dokumentów i rozwiązań umożliwiających zgłoszenie naruszenia oraz poinformowanie pacjentów.

Nauka i technologie

Rekord Politechniki Lubelskiej. 29 naukowców w World’s Top 2% Scientists

Politechnika Lubelska osiągnęła najlepszy wynik w swojej historii w rankingu World’s Top 2% Scientists. W dziewiątej edycji międzynarodowego zestawienia znalazło się 29 badaczek i badaczy z uczelni. Wyróżnienia dotyczą zarówno całego dorobku naukowego, jak i osiągnięć za 2025 rok.

Nauka i technologie

Treści terrorystyczne w internecie. Godzina na usunięcie po otrzymaniu nakazu

Dostawcy usług hostingowych mają obowiązek usunąć treści terrorystyczne lub zablokować dostęp do nich najpóźniej w ciągu godziny od otrzymania nakazu. Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji przypomina, że odpowiednie narzędzia prawne już funkcjonują, a właściwe służby mogą z nich korzystać bez oczekiwania na nowe rozwiązania związane z Aktem o usługach cyfrowych.

8 komentarzy
Nauka i technologie

Eksperci: zanim zapytasz AI, pomyśl sam

Sztuczna inteligencja zmienia sposób, w jaki zdobywamy wiedzę, podejmujemy decyzje i rozumiemy świat. Chatboty wyszukują informacje, piszą teksty, tworzą obrazy i coraz częściej doradzają w sprawach osobistych - wskazali eksperci podczas Festiwalu Przemiany w Centrum Nauki Kopernik. Zwrócili uwagę, że zdobywanie określonych umiejętności oraz sprawczości wymaga wysiłku intelektualnego, a nie bezkrytycznego przyjmowania odpowiedzi i rozwiązań dostarczanych przez algorytmy.

Nauka i technologie

Studenci Politechniki Lubelskiej na podium IBM AI Racing League. Dwa drugie miejsca

Zespół Apex Dynamics z Politechniki Lubelskiej zajął drugie miejsce w klasyfikacji generalnej oraz w kategorii najlepszego czasu przejazdu w ogólnopolskim konkursie IBM AI Racing League – Country Challenge 2026. Studenci zaprogramowali autonomicznego kierowcę, który samodzielnie pokonywał wirtualny tor. Do finału awansowało 12 spośród 61 drużyn z całej Polski.

1 komentarz