Przejdź do treści
niedziela, 18 października 2026
Kontakt do redakcji: 690 680 960 [email protected]
Wiadomości z Lublina i regionu
Kontakt do redakcji 690 680 960 [email protected]

Nie wiadomo ile ma lat, ani czemu służyła. Naukowcy starają się poznać tajemnicę wieży w Stołpiu (zdjęcia)

Każdego dnia mijają ją tysiące osób. Mało kto jednak zdaje sobie sprawę, iż jest to najstarsza budowla po prawej stronie Wisły. Wieża w Stołpiu wciąż skrywa wiele tajemnic.

fot. LWKZ

Przejeżdża obok niej każdy kierowca, poruszający się trasą pomiędzy Lublinem a Chełmem. Wieża w Stołpiu jest najstarszą zachowaną budowlą po prawej stronie Wisły. Jeszcze niedawno jej powstanie datowano na XIII wiek, jednak badania archeologiczne wykazały, że jest przynajmniej o sto lat starsza. Naukowcy wskazali bowiem, iż drzewo z którego ją wykonano, zostało ścięte około 1193 roku.

Zabytek ten jest również niezwykle tajemniczy. Do tej pory nie udało się bowiem odpowiedzieć na pytanie, kto i w jakim celu wybudował ten obiekt. Sugerowano, iż mogła to być kaplica, miejsce pogańskiego kultu, że pełniła funkcję militarną a nawet stanowiła budowlę w którejś przed laty kogoś zamknięto.

Od kilku lat w Stołpiu archeolodzy prowadzą badania, które mają pozwolić w odpowiedzi na nurtujące ich zagadki. Pracami kieruje dr Stanisław Gołub, który stara się rozpoznać sposób zagospodarowania terenu wokół kamiennej wieży. Od 2018 r., opierając się źródłach pisanych biskupa unickiego Jakuba Suszy z XVII w. i licznych tekstach XIX-wiecznych, stara się zlokalizować w pobliżu wieży z gródkiem inne murowane budowle.

Jak wyjaśnia Lubelski Wojewódzki Konserwator Zabytków dr Dariusz Kopciowski, tegoroczny sezon badawczy przyniósł nowe sensacyjne odkrycia. Na południowy wschód od kapliczki nad źródłem „Anna” odsłonięto fragment zawalonej ściany wieży kamienno-ceglanej, wzniesionej na fundamencie z kamienia. Udało się zadokumentować narożnik południowo-zachodni partii fundamentowej. Mur miał grubość około 110-120 cm i wysokość około 6-8 m. Na podstawie cech metrycznych cegły wieżę można datować wstępnie na XV w. Naukowcy podejrzewają, iż została ona w dużym stopniu zniszczona i rozebrana w celu pozyskania materiału budowlanego.

– Wstępnie wyniki badań już zmieniają dotychczasowe ustalenia dotyczące zespołu wieżowego w Stołpiu, a w szczególności jego funkcjonowania oraz obiektów budowlanych, które tworzyły całe założenie. Wydobyte z ziemi relikty świadczą o tym, że tworzyły go nie tylko obecnie istniejąca wieża i unikatowe relikty kapliczki z XII w., lecz także nieistniejące obecnie, a wspominane przez biskupa Jakuba Suszę „słupy” – wyjaśnia dr. Dariusz Kopciowski.

Wiadomo już, że badania będą kontynuowane w przyszłym roku. Archeolodzy będą starali się zlokalizować pozostałości lub ślady fundamentów obiektu. Wyniki tych prac pozwolą na odtworzenie układu budowli zespołu w Stołpiu.

fot. LWKZ
fot. LWKZ
fot. LWKZ
fot. LWKZ

10 komentarzy

  1. Karolina
    Odpowiedz

    ona jest przechylona /
    BĘDZIE KRZYWA WIEŻA

  2. Noname
    Odpowiedz

    Nie prościej zapytać Marylę Rodowicz? Może pamięta

  3. J
    Odpowiedz

    „Lubelski Wojewódzki Konserwator Zabytków” na FB.Sporo wiadomości o wielu miejscach i zabytkach lubelszczyzny.

    1. Gucio
      Odpowiedz

      nie mam FB.
      od tego jest Biuletyn Informacji Publicznej

  4. WAS
    Odpowiedz

    „Jeszcze niedawno jej powstanie datowano na XIII wiek, jednak badania archeologiczne wykazały, że jest przynajmniej o sto lat starsza. Naukowcy wskazali bowiem, iż drzewo z którego ją wykonano, zostało ścięte około 1193 roku”. Fajne rachunki z tym „o sto lat starsza”. Jeżeli rzeczone drzewo zostało ścięte około 1193 roku, to nietrudno wyliczyć, że do XIII wieku brakowało wtedy raptem siedem, a nie „przynajmniej” sto lat, a przecież drzewo, po
    ścięciu, też swoje musiało poleżeć. Inna sprawa, gdyby powstanie wieży datowano na koniec XIII wieku.

  5. Lubelak
    Odpowiedz

    Jak to nie wiedzą do czego była zbudowana. Wieża stanowiła funkcję strażniczą. Książę halicko-wołyński, który przyjechał do Chełma, chcąc umocnić miasto i uczynić je bardziej obronnym, zbudował niedaleko niego wieżę, z której widać było okolice Chełma.

    1. Karol
      Odpowiedz

      to zdaje się nie widoki Chełma były ważne dla Daniela Romanowicza , tylko widoki w kierunku zachodnim,
      skąd polscy woje mogli się pojawić

    2. Vańka stańka
      Odpowiedz

      Bez kitu.Po co wzywali archeologów po studiach,skoro mogli zapytać ciebie…

      1. Lubelak
        Odpowiedz

        Też jestem po studiach i to 3 kierunkach, więc jak chciałaś zabłysnąć to trzeba się było brokatem posypać.

    3. On
      Odpowiedz

      Tylko stoi w dołku, by lepiej było widać daliby ja pol km w drugą stronę

Dodaj komentarz

Masz coś do dodania? Podziel się swoją opinią.

Dbaj o kulturę dyskusji. Publikując komentarz, akceptujesz regulamin komentarzy.

Z kraju

Kraj

Nowy system alarmowania w Polsce. Telefon zawyje w przypadku wystąpienia zagrożenia

Telefon komórkowy ma stać się dodatkową syreną alarmową. Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji zapowiada wdrożenie technologii Cell Broadcast, która pozwoli błyskawicznie przekazywać ostrzeżenia osobom znajdującym się na obszarze zagrożenia. Na uruchomienie rozwiązania rząd zamierza przeznaczyć blisko 100 mln zł. System ma zacząć działać w drugiej połowie 2027 roku.

42 komentarzy
Kraj

Groźby wobec szkół. Blisko 138 tys. kontroli i 183 osoby zatrzymane

Blisko 138 tys. kontroli placówek oświatowych i 183 zatrzymane osoby - to bilans ogólnopolskich działań przekazany przez Policję Polską. Funkcjonariusze sprawdzają zgłoszenia dotyczące zagrożeń i całodobowo monitorują internet, dbając o bezpieczeństwo uczniów oraz pracowników szkół.

5 komentarzy
Kraj

Były terytorials zatrzymany przez policję. WOT: nie jest już żołnierzem

Wojska Obrony Terytorialnej zabrały głos w sprawie zatrzymania byłego żołnierza przez policję. Jak przekazała formacja, mężczyzna został zwolniony ze służby 14 sierpnia 2026 roku. Powodem były zachowania zakwalifikowane jako naruszenie dyscypliny wojskowej, związane z jego działalnością medialną.

3 komentarzy

Lubelski biznes

Lubelski biznes

Trzy medale dla Perły. Lubelskie piwa znów docenione przez ekspertów

Lubelska Perła znów ma powody do świętowania. Piwa z Browaru Perła - Browary Lubelskie zdobyły trzy medale w konkursie Good Beer International 2026. Wśród nagrodzonych znalazły się zarówno tegoroczna nowość, jak i piwa dobrze znane miłośnikom lubelskiego browaru.

26 komentarzy

Polityka

Polityka

Gawkowski chce szybkiego blokowania nielegalnych treści. Krytykuje prezydenckie weto

Minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski wezwał do zdecydowanej walki z nawoływaniem do przemocy w internecie. Zapowiedział przyjęcie przez Sejm przepisów dotyczących usług cyfrowych, które — według niego — mają umożliwić szybsze blokowanie nielegalnych treści. Skrytykował również prezydenckie weto wobec poprzedniej ustawy.

17 komentarzy
Polityka

102,4 mld zł na ochronę ludności. Rząd przyjął program na lata 2027–2031

Budowle ochronne, systemy ostrzegania, bezpieczna łączność i sprzęt ratowniczy — to najważniejsze inwestycje przewidziane w nowym Programie Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej. Rada Ministrów przyjęła również program rozwoju kolei metropolitalnej w Trójmieście, który ma poprawić dojazd z południowych dzielnic Gdańska do centrum.

6 komentarzy

Społeczeństwo

Społeczeństwo

Sąd orzekł przepadek samochodu. RPO wskazuje na niewyjaśnioną kwestię własności

Rzecznik Praw Obywatelskich złożył kasację do Sądu Najwyższego w sprawie przepadku auta należącego — według ustaleń ujawnionych po wyroku — do ojca skazanego. Zdaniem RPO sąd przed wydaniem orzeczenia nie sprawdził dostatecznie, kto był właścicielem pojazdu, mimo sprzecznych deklaracji oskarżonego.

10 komentarzy
Społeczeństwo

ZUS wykrył nieprawidłowości w 88 proc. kontroli w Lubelskiem

Prawie 1,2 tys. kontroli i ponad tysiąc spraw z nieprawidłowościami — to wyniki działań ZUS w województwie lubelskim od stycznia do sierpnia 2026 roku. Łączny skutek finansowy wykrytych błędów wyniósł 11,1 mln zł. Zakład coraz skuteczniej wskazuje płatników, u których ryzyko naruszenia przepisów jest największe.

6 komentarzy
Społeczeństwo

Składki ZUS opłacisz w telefonie. Nowa funkcja w mZUS dla Płatnika

Przedsiębiorcy mogą już opłacać składki bezpośrednio w aplikacji mZUS dla Płatnika. Nowa funkcja umożliwia przekazanie należności z kont w obsługiwanych bankach, a koszt pojedynczego przelewu wynosi 55 groszy. ZUS zapowiada także kolejne możliwości płatności.

3 komentarzy
Społeczeństwo

Ponad 42 proc. pracujących Polaków opiekuje się bliskimi. GUS pokazuje codzienność rodzin

Praca zawodowa, wychowanie dzieci i pomoc krewnym wymagającym wsparcia — tak wygląda codzienność znacznej części Polaków. W 2025 roku obowiązki opiekuńcze sprawowało 35,9 proc. osób w wieku 18–74 lata. Badanie Głównego Urzędu Statystycznego pokazuje również, że kobiety znacznie częściej niż mężczyźni dostosowywały życie zawodowe do potrzeb rodziny.

2 komentarzy
Społeczeństwo

Pierwsze efekty nowych przepisów widoczne na drogach. Coraz więcej dzieci jeździ na rowerach i hulajnogach w kaskach

Coraz więcej dzieci i młodzieży korzysta z kasków podczas jazdy rowerem i hulajnogą elektryczną – wynika z pierwszych obserwacji Policji po wejściu w życie nowych przepisów w czerwcu. Obowiązek używania kasków przez osoby do 16. roku życia ma zwiększyć bezpieczeństwo najmłodszych. PZU przekazało policjantom w całym kraju 3,6 tys. kasków, które są rozdawane dzieciom podczas kontroli i spotkań profilaktycznych.

19 komentarzy

Nauka i technologia

Nauka i technologie

Atak hakerski na FELG. Firma zakończyła analizę i powiadamia placówki medyczne

FELG Software poinformowała o zakończeniu analizy zdarzenia bezpieczeństwa i zidentyfikowaniu placówek, których ono dotyczyło. W aktualizacji z 7 października spółka przekazała, że rozpoczyna wysyłkę indywidualnych powiadomień. Placówki objęte zdarzeniem mają otrzymać także pakiet dokumentów i rozwiązań umożliwiających zgłoszenie naruszenia oraz poinformowanie pacjentów.

Nauka i technologie

Rekord Politechniki Lubelskiej. 29 naukowców w World’s Top 2% Scientists

Politechnika Lubelska osiągnęła najlepszy wynik w swojej historii w rankingu World’s Top 2% Scientists. W dziewiątej edycji międzynarodowego zestawienia znalazło się 29 badaczek i badaczy z uczelni. Wyróżnienia dotyczą zarówno całego dorobku naukowego, jak i osiągnięć za 2025 rok.

Nauka i technologie

Treści terrorystyczne w internecie. Godzina na usunięcie po otrzymaniu nakazu

Dostawcy usług hostingowych mają obowiązek usunąć treści terrorystyczne lub zablokować dostęp do nich najpóźniej w ciągu godziny od otrzymania nakazu. Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji przypomina, że odpowiednie narzędzia prawne już funkcjonują, a właściwe służby mogą z nich korzystać bez oczekiwania na nowe rozwiązania związane z Aktem o usługach cyfrowych.

8 komentarzy
Nauka i technologie

Eksperci: zanim zapytasz AI, pomyśl sam

Sztuczna inteligencja zmienia sposób, w jaki zdobywamy wiedzę, podejmujemy decyzje i rozumiemy świat. Chatboty wyszukują informacje, piszą teksty, tworzą obrazy i coraz częściej doradzają w sprawach osobistych - wskazali eksperci podczas Festiwalu Przemiany w Centrum Nauki Kopernik. Zwrócili uwagę, że zdobywanie określonych umiejętności oraz sprawczości wymaga wysiłku intelektualnego, a nie bezkrytycznego przyjmowania odpowiedzi i rozwiązań dostarczanych przez algorytmy.

Nauka i technologie

Studenci Politechniki Lubelskiej na podium IBM AI Racing League. Dwa drugie miejsca

Zespół Apex Dynamics z Politechniki Lubelskiej zajął drugie miejsce w klasyfikacji generalnej oraz w kategorii najlepszego czasu przejazdu w ogólnopolskim konkursie IBM AI Racing League – Country Challenge 2026. Studenci zaprogramowali autonomicznego kierowcę, który samodzielnie pokonywał wirtualny tor. Do finału awansowało 12 spośród 61 drużyn z całej Polski.

1 komentarz