Lubelskie z zielonym światłem na ponad 1 mld zł na obronność i bezpieczeństwo

Zmiana Kontraktu Programowego dla Województwa Lubelskiego to jeden z kluczowych etapów wdrażania nowych działań związanych z bezpieczeństwem regionu. Decyzja umożliwia uruchomienie wsparcia w ramach pięciu nowych priorytetów obronnościowych wpisanych do programu Fundusze Europejskie dla Lubelskiego 2021–2027.

Środki mają zostać przeznaczone m.in. na rozwój przemysłu obronnego, bezpieczeństwo wodne, odporną infrastrukturę krytyczną, działania szkoleniowe w zakresie obronności i bezpieczeństwa, a także dekarbonizację.

Większe dofinansowanie i dłuższy czas na realizację inwestycji

Zmiany w Kontrakcie Programowym oznaczają dla regionu istotne korzyści finansowe i organizacyjne. Przewidziano zwiększenie poziomu dofinansowania dla wszystkich priorytetów z 85 proc. do 95 proc. wydatków kwalifikowalnych.

Województwo Lubelskie otrzyma także dodatkowe jednorazowe zaliczki. Na konto regionu wpłynęły już trzy transze w łącznej wysokości ponad 910 mln zł. Oczekiwana jest jeszcze jedna zaliczka w kwocie ponad 284 mln zł.

Wydłużony został również termin kwalifikowalności wydatków — z 31 grudnia 2029 roku do 31 grudnia 2030 roku. Daje to beneficjentom więcej czasu na przygotowanie, realizację i rozliczenie projektów.

Nabory planowane na czerwiec, lipiec i sierpień

Jak podkreśla samorząd województwa, uzgodnienie zmian w Kontrakcie Programowym jest warunkiem niezbędnym do uruchomienia naborów dotyczących obronności i bezpieczeństwa.

– Uzgodnienie zmian w Kontrakcie Programowym dla Województwa Lubelskiego jest niezbędnym warunkiem do uruchomienia wsparcia w zakresie obronności i bezpieczeństwa w naszym regionie. Intensywnie przygotowujemy się do ogłoszenia naborów w tym zakresie. Uwzględniliśmy te nabory w Harmonogramie naborów, przyjętym 17 kwietnia br. Mamy przygotowane propozycje kryteriów wyboru projektów, które zostały poddane konsultacjom społecznym, a następnie przekazane do Komisji Europejskiej. Będą one niebawem przedmiotem prac Komitetu Monitorującego. W czerwcu, lipcu i sierpniu br. planujemy ogłoszenie wszystkich naborów w tym zakresie – podsumował Marszałek Województwa Lubelskiego Jarosław Stawiarski.

Pięć nowych priorytetów dla bezpieczeństwa regionu

Nowe działania zostały dodane do programu po decyzji Komisji Europejskiej z 25 lutego 2026 roku. Na obszar obronności i bezpieczeństwa przeznaczono ponad 10 proc. alokacji programu Fundusze Europejskie dla Lubelskiego.

Pierwszy z nowych priorytetów dotyczy przemysłu obronnego. Jego alokacja wynosi 30 mln euro, czyli prawie 128 mln zł. Środki mają wspierać zwiększenie zdolności produkcyjnych i usługowych przedsiębiorstw działających w sektorze bezpieczeństwa i obronności, a także firm wytwarzających produkty oraz usługi podwójnego zastosowania.

Drugi priorytet obejmuje bezpieczeństwo wodne. Na ten cel przeznaczono blisko 35 mln euro, czyli niemal 149 mln zł. Finansowanie będzie mogło objąć m.in. budowę, przebudowę i remont ujęć wody, stacji uzdatniania, sieci wodociągowych i kanalizacyjnych oraz oczyszczalni. Wsparcie ma także zwiększyć bezpieczeństwo i niezawodność infrastruktury w sytuacjach kryzysowych.

Największą alokację przewidziano na odporną infrastrukturę krytyczną. To ponad 125 mln euro, czyli niemal 532 mln zł. Środki mają służyć m.in. przygotowaniu szpitali, ratownictwa medycznego oraz infrastruktury lokalnej i regionalnej na sytuacje kryzysowe lub konflikt zbrojny.

Kolejny priorytet, finansowany z EFS+, dotyczy obronności i bezpieczeństwa. Jego budżet wynosi 49 mln euro, czyli prawie 210 mln zł. Wsparcie obejmie m.in. szkolenia i aktywizację zawodową osób pozostających bez pracy w obszarze bezpieczeństwa oraz obronności cywilnej.

Piąty priorytet związany jest z dekarbonizacją. Na ten cel przeznaczono blisko 10 mln euro, czyli ponad 42 mln zł. Środki mają zostać wykorzystane m.in. na szkolenia i aktywizację zawodową w obszarach powiązanych z transformacją energetyczną.

Lubelskie wzmacnia odporność w regionie przygranicznym

Nowe priorytety mają strategiczne znaczenie dla Województwa Lubelskiego, szczególnie ze względu na jego przygraniczne położenie. Wsparcie ma zwiększyć odporność regionu na sytuacje kryzysowe, poprawić bezpieczeństwo mieszkańców oraz wzmocnić gotowość instytucji publicznych i przedsiębiorstw.

Uruchomienie naborów w najbliższych miesiącach będzie ważnym krokiem w praktycznym wykorzystaniu środków europejskich na cele związane z bezpieczeństwem, infrastrukturą krytyczną i rozwojem kompetencji potrzebnych w sytuacjach nadzwyczajnych.

Źródło: UMWL