Przejdź do treści
poniedziałek, 12 października 2026
Kontakt do redakcji: 690 680 960 [email protected]
Wiadomości z Lublina i regionu
Kontakt do redakcji 690 680 960 [email protected]

Dunajowanie wpisane na Krajową listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego UNESCO

Pierwszy zwyczaj z Lubelszczyzny znalazł się na liście niematerialnego dziedzictwa kulturowego UNESCO. Jest to dunajowanie znane we wsiach dawnej parafii Łukowa w powiecie biłgorajskim. O podobny wpis starają się Sławatycze ze swoimi brodaczami.

Na Krajową listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego wpisanych zostało pięć kolejnych praktyk kulturowych. Wśród nich jest jedna z naszego regionu. Chodzi o zwyczaj dunajowania, jaki praktykowany jest w kilku miejscowościach powiatu biłgorajskiego. Chodzenie po dunaju to kolędowanie obywające się w drugi dzień Świąt Bożego Narodzenia, w wieczór Świętego Szczepana we wsiach dawnej parafii Łukowa, czyli Łukowej, Rakówce i Zamchu.

Chłopcy oraz młodzi, nieżonaci mężczyźni obchodzą domy śpiewając tzw. kolędy życzące skierowane do dziewcząt, które jeszcze nie wyszły za mąż. Treść pieśni nawiązuje do zamążpójścia i ma na celu symboliczną pomoc w przyspieszeniu planów matrymonialnych w kolejnym roku. Istnieją trzy podstawowe rodzaje pieśni zróżnicowane ze względu na wiek adresatki. Kolędnicy w zamian za śpiew otrzymują tzw. zapłatejkę, którą wykorzystują częściowo podczas poczęstunku we własnym gronie po zakończeniu dunajowania, dzielą się nią również miedzy sobą, a pozostałą jej część przeznaczają na cele charytatywne.

Niematerialne dziedzictwo kulturowe to tradycje i przekazy ustne, w tym również język, sztuki widowiskowe, zwyczaje, rytuały i obrzędy świąteczne, a także wiedza i umiejętności, związane z rzemiosłem tradycyjnym. Daje ono podstawę do określania własnej tożsamości poszczególnym osobom i całym grupom – społecznym, narodowym, etnicznym, religijnym. Pozwala na znalezienie i nazwanie wspólnych wartości i celów, a także sposobów funkcjonowania. Przyczynia się również do wzrostu poszanowania dla różnorodności kulturowej oraz jest źródłem inspiracji dla ludzkiej kreatywności.

Co ważne, we wszelkich działaniach związanych z ochroną niematerialnego dziedzictwa kulturowego, nie chodzi tylko i wyłącznie o sam zwyczaj, obrzęd czy umiejętność, ale o ludzi je praktykujących. To właśnie człowiek jest w centrum zainteresowania wysiłków podejmowanych w związku z ochroną niematerialnego dziedzictwa kulturowego.

(fot. MKiDN)

2 komentarze

  1. Jan
    Odpowiedz

    Teraz na topie jest macicowanie.

  2. alo
    Odpowiedz

    My ze szwagrem po dwóch flaszkach też dunanujemy.

Dodaj komentarz

Masz coś do dodania? Podziel się swoją opinią.

Dbaj o kulturę dyskusji. Publikując komentarz, akceptujesz regulamin komentarzy.

Z kraju

Lubelski biznes

Polityka

Społeczeństwo

Nauka i technologia

Nauka i technologie

Eksperci: zanim zapytasz AI, pomyśl sam

Sztuczna inteligencja zmienia sposób, w jaki zdobywamy wiedzę, podejmujemy decyzje i rozumiemy świat. Chatboty wyszukują informacje, piszą teksty, tworzą obrazy